Μια αόρατη, αλλά επίμονη απειλή εξαπλώνεται σε ολόκληρο τον πλανήτη: μια «χημική βροχή» από τριφθοροοξικό οξύ (TFA), ένα «αιώνιο χημικό» που πέφτει από την ατμόσφαιρα σε νερά, εδάφη και πάγους, ακόμα και σε απομακρυσμένες περιοχές όπως η Αρκτική. Αυτή η ρύπανση, που προέρχεται από χημικά που εισήχθησαν για να προστατεύσουν το στρώμα του όζοντος, αποκαλύπτει τις απροσδόκητες συνέπειες των περιβαλλοντικών λύσεων του παρελθόντος.
Σύμφωνα με νέα μελέτη από το πανεπιστήμιο του Λάνκαστερ, που δημοσιεύτηκε στο «Geophysical Research Letters», οι υδροχλωροφθοράνθρακες (HCFCs), οι υδροφθοράνθρακες (HFCs) και ορισμένα αναισθητικά αέρια -χρησιμοποιούμενα ως αντικαταστάτες των καταστροφικών για το όζον CFC- παράγουν TFA κατά την αποσύνθεσή τους στην ατμόσφαιρα. Από το 2000 έως το 2022 περίπου 335.500 τόνοι TFA έχουν κατακαθίσει παγκοσμίως, μεταφερόμενοι μέσω ατμοσφαιρικών ρευμάτων και βροχοπτώσεων. Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν μοντέλα χημικής μεταφοράς, επιβεβαιωμένα από δείγματα πάγου από την Αρκτική και βροχόνερου από διάφορες περιοχές για να δείξουν ότι σχεδόν όλο το TFA σε απομακρυσμένες ζώνες προέρχεται από αυτά τα αέρια.
Η ρύπανση συνεχίζει να αυξάνεται, καθώς αυτά τα αέρια παραμένουν στην ατμόσφαιρα για δεκαετίες, παρόλο που φάσεις εξάλειψής τους προβλέπονται από το Πρωτόκολλο του Μόντρεαλ και την Τροποποίηση του Κιγκάλι. Οι επιστήμονες εκτιμούν ότι η κορύφωση της ετήσιας παραγωγής TFA μπορεί να έρθει μεταξύ 2025 και 2100. Επιπλέον, νέα ψυκτικά, όπως το HFO-1234yf, που χρησιμοποιούνται σε κλιματιστικά αυτοκινήτων, προσθέτουν αβεβαιότητα, καθώς γίνονται σημαντικές πηγές TFA.
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ (20 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2026)
