Η S&P Global Ratings υποβάθμισε την πιστοληπτική ικανότητα της Γαλλίας σε A+ από AA-, σε μια μη προγραμματισμένη αξιολόγηση που φέρνει νέα πίεση στην κυβέρνηση του πρωθυπουργού Σεμπαστιάν Λεκορνί. Ο οίκος επικαλέστηκε ως βασικό λόγο την παρατεταμένη πολιτική αβεβαιότητα και τις δυσκολίες στην έγκριση του νέου προϋπολογισμού, παρά την κατάθεση του σχεδίου για το 2025.
Η υποβάθμιση αυτή σηματοδοτεί την απώλεια της αξιολόγησης διπλού Α από δύο εκ των τριών κορυφαίων οίκων αξιολόγησης μέσα σε λίγες εβδομάδες. Η εξέλιξη αναμένεται να οδηγήσει ορισμένα funds με αυστηρά επενδυτικά κριτήρια σε πωλήσεις γαλλικών κρατικών ομολόγων, αυξάνοντας περαιτέρω το κόστος δανεισμού της χώρας.
Στο ίδιο επίπεδο με Ισπανία και Πορτογαλία
Μετά την υποβάθμιση, η S&P τοποθετεί τη Γαλλία έξι βαθμίδες πάνω από το επίπεδο “junk”, στο ίδιο επίπεδο με Ισπανία και Πορτογαλία. Η επόμενη προγραμματισμένη αξιολόγηση της χώρας θα πραγματοποιηθεί από τη Moody’s στις 24 Οκτωβρίου.
Η Γαλλία έχει ήδη υποστεί διαδοχικές υποβαθμίσεις από τους οίκους Fitch και DBRS, καθώς η παρατεταμένη πολιτική αστάθεια και η αδυναμία σχηματισμού σταθερής κυβέρνησης απειλούν τη δημοσιονομική της σταθερότητα.
Πολιτική κρίση χωρίς προηγούμενο
Η γαλλική Εθνοσυνέλευση έχει αποπέμψει δύο πρωθυπουργούς μέσα σε έναν χρόνο, απορρίπτοντας τους προϋπολογισμούς τους, γεγονός που αντικατοπτρίζει τη βαθιά πολιτική πόλωση μετά τις πρόωρες εκλογές του 2024. Ο σημερινός πρωθυπουργός, Σεμπαστιάν Λεκορνί, κατάφερε να διατηρηθεί στη θέση του μόνο μετά από υποχωρήσεις προς την αντιπολίτευση, αποδεχόμενος αυξημένες δημόσιες δαπάνες και την αναστολή της συνταξιοδοτικής μεταρρύθμισης του Εμανουέλ Μακρόν.
Ο Λεκορνί επίσης παραιτήθηκε από τη χρήση του Άρθρου 49.3 του Συντάγματος, ενός μηχανισμού που επέτρεπε την ψήφιση προϋπολογισμών χωρίς κοινοβουλευτική έγκριση. Η απόφαση αυτή, αν και πολιτικά σημαντική, έχει εντείνει την αβεβαιότητα για το εάν η Εθνοσυνέλευση θα καταφέρει να εγκρίνει τον νέο προϋπολογισμό μέχρι το τέλος του έτους.
Ο προϋπολογισμός του 2025 στοχεύει στη μείωση του ελλείμματος στο 4,7% του ΑΕΠ (από 5,4% φέτος), με τελικό στόχο το 3% έως το 2029. Παρ’ όλα αυτά, ο πρωθυπουργός έχει αφήσει περιθώρια ευελιξίας, προκειμένου να επιτευχθεί πολιτική συναίνεση.
«Η πιο σοβαρή αστάθεια από το 1958»
Στην έκθεσή της, η S&P προειδοποιεί ότι «η Γαλλία βιώνει την πιο σοβαρή πολιτική αστάθεια από την ίδρυση της Πέμπτης Δημοκρατίας το 1958», προσθέτοντας πως ακόμη κι αν προκύψει νέα κοινοβουλευτική πλειοψηφία, δεν υπάρχει εγγύηση ότι θα επιτευχθεί αξιόπιστο σχέδιο δημοσιονομικής εξυγίανσης.
Ο υπουργός Οικονομικών Ρολάν Λεσκίρ, αναγνωρίζοντας το πλήγμα της υποβάθμισης, διαβεβαίωσε ότι η κυβέρνηση παραμένει προσηλωμένη στη μείωση του ελλείμματος και στην επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων. «Είναι συλλογική ευθύνη κυβέρνησης και κοινοβουλίου να εγκρίνουν έναν προϋπολογισμό συμβατό με τους στόχους πριν από το τέλος του 2025», τόνισε.
Αύξηση του κόστους δανεισμού
Οι πολιτικές αναταράξεις έχουν ήδη επηρεάσει τις αγορές: η απόδοση του 10ετούς γαλλικού ομολόγου έχει αυξηθεί κατά πάνω από 85 μονάδες βάσης σε σχέση με τα γερμανικά bunds, έναντι 50 μονάδων πριν τις εκλογές.
Η S&P προειδοποίησε ότι ενδέχεται να υπάρξει νέα υποβάθμιση, εάν η δημοσιονομική θέση της χώρας επιδεινωθεί ή οι προοπτικές ανάπτυξης παραμείνουν αδύναμες.
