Πληθώρα παραδειγμάτων έργων που έγιναν χωρίς λόγο, έμειναν στη μέση, παραμένουν «κουφάρια» ή παραπαίουν καταγράφει το Ελεγκτικό Συνέδριο. Στην έκθεση «Εργα δημόσιων φορέων: Αντιμετωπίζονται ως επενδύσεις με ορίζοντα τον κύκλο ζωής τους ή ως βραχύβιες παρεμβάσεις χωρίς μακροπρόθεσμο σχεδιασμό;» ερευνά κατά πόσο οι δημόσιοι φορείς αντιμετωπίζουν τα δημόσια έργα ως κάτι αναλώσιμο ή ως αυτό που πρέπει να είναι: μακροπρόθεσμες επενδύσεις, διασφαλίζοντας τη λειτουργία και τη διαθεσιμότητά τους καθ’ όλο τον κύκλο ζωής τους. Και το συμπέρασμα, όπως αναμενόταν, είναι απογοητευτικό…
Στο πόρισμα υπάρχει πλήθος παραδειγμάτων από τα έργα που ελέγχθηκαν και εκτείνονται από τα ολυμπιακά ακίνητα έως πολύ μικρά έργα δήμων. Επισημαίνεται πως ο νόμος δεν προβλέπει την υποχρέωση εφαρμογής ενός ολοκληρωμένου συστήματος συνολικής διαχείρισης και αξιοποίησης των δημόσιων έργων καθ’ όλο τον κύκλο ζωής τους, του οποίου ζητείται η θεσμοθέτηση. Επίσης, ζητείται να εξεταστεί η θέσπιση υποχρέωσης κατάρτισης σχεδίου αξιοποίησης του έργου, τεκμηρίωσης της σκοπιμότητας και της βιωσιμότητας κάθε έργου, αλλά και να αρχίσει η λειτουργία του Εθνικού Μητρώου Υποδομών, που θεσπίστηκε το 2019…
Δεν έχουν λεφτά για μερεμέτια
Λεφτά επίσης δεν… προβλέπονται ή αργούν πολύ οι εργασίες αποκατάστασης: η Διεύθυνση Τεχνικών Υπηρεσιών, ενός εκ των ελεγχόμενων φορέων, εκτίμησε ότι απαιτούνται περίπου 4.000.000 ευρώ για άμεσες εργασίες συντήρησης στα σχολικά κτίρια, με τις ετήσιες πιστώσεις μόνο 170.000 ευρώ..
Τον Σεπτέμβριο του 2023 και για διάστημα περίπου οκτώ μηνών ανεστάλη κάθε αθλητική και πολιτιστική δραστηριότητα στο κεντρικό στάδιο και στο ποδηλατοδρόμιο του ΟΑΚΑ, διότι διαπιστώθηκε ότι οι μεταλλικές κατασκευές των στεγάστρων τους δεν ανταποκρίνονταν στα κανονιστικά επιτρεπόμενα επίπεδα στατικής επάρκειας. Το 2025 ολοκληρώθηκε διαγωνιστική διαδικασία αποκατάστασης δαπάνης περίπου 63 εκατ. ευρώ πλέον ΦΠΑ.
Το 2015 σημειώθηκε αποκόλληση τμήματος του δυτικού στεγάστρου του Παγκρητίου Σταδίου, με αποτέλεσμα την εν μέρει μη διαθεσιμότητα του ακινήτου για περίπου δεκαπέντε ημέρες. Αντίστοιχο πρόβλημα παρουσιάστηκε και στο ανατολικό στέγαστρο το 2024, το οποίο παρέμεινε μη διαθέσιμο εν μέρει για περίπου σαράντα ημέρες. Η αποκατάσταση του δυτικού στεγάστρου ολοκληρώθηκε το 2022, ενώ εκκρεμεί για το ανατολικό στέγαστρο…
Χωρίς εκτίμηση κινδύνου
Επίσης, κατά την εκπόνηση των μελετών δεν σταθμίζονται επαρκώς κίνδυνοι, όπως ακραία καιρικά φαινόμενα, γεωτεχνικοί και περιβαλλοντικοί παράγοντες. Κάποια παραδείγματα είναι τα εξής:
• Σε έργο κατασκευής δικτύου αποχέτευσης ομβρίων η μελέτη δεν αξιολόγησε επαρκώς τον κίνδυνο υπερφόρτωσης του φυσικού αποδέκτη ποταμού σε περίπτωση αυξημένων βροχοπτώσεων.
• Σε έργα κατασκευής πεζοδρόμων δεν σταθμίστηκε επαρκώς ο κίνδυνος από τη διέλευση οχημάτων και τον κυκλοφοριακό φόρτο, με αποτέλεσμα να απαιτηθεί σε σύντομο χρονικό διάστημα η ανακατασκευή τμήματος αυτών.
• Σε έργο αποκατάστασης Χώρου Ανεξέλεγκτης Διάθεσης Απορριμμάτων δεν σταθμίστηκε επαρκώς ο κίνδυνος αστάθειας των πρανών που γειτνίαζαν με παρακείμενο ρέμα, με αποτέλεσμα, κατόπιν έντονης βροχόπτωσης που προκάλεσε μετακίνηση γαιών και τοπικές κατολισθήσεις, να διακοπούν οι εργασίες.
• Σε έργο κατασκευής πεζοδρομίων δεν σταθμίστηκαν επαρκώς οι κίνδυνοι από την παλαιότητα και την κατάσταση των υφιστάμενων δικτύων, με αποτέλεσμα, κατά την εκτέλεση του έργου, να εντοπιστεί η μη λειτουργικότητα του δικτύου ομβρίων λόγω φερτών υλικών και φθορών, καθώς και η επικινδυνότητα του δικτύου ηλεκτροφωτισμού, γεγονότα που επέβαλαν την εκτέλεση πρόσθετων εργασιών και αύξησαν το κόστος κατά περίπου 50%.
• Σε έργο επέκτασης δικτύου ηλεκτροφωτισμού αυτοκινητοδρόμου δεν εκτιμήθηκε επαρκώς η υποχρέωση προηγούμενης τοποθέτησης στηθαίων ασφαλείας, με αποτέλεσμα, κατά την κατασκευή, να απαιτηθεί αλλαγή του τύπου των ιστών σε παθητικής ασφάλειας, γεγονός που οδήγησε σε καθυστερήσεις και αύξηση του κόστους του έργου.
• Εργο κατασκευής ΧΥΤΑ τέσσερα μόλις έτη μετά την ολοκλήρωση των σχετικών εργασιών τέθηκε σχεδόν εξ ολοκλήρου εκτός λειτουργίας λόγω μεταγενέστερης εκτεταμένης καθίζησης, γεγονός που υποδηλώνει ότι δεν διασφαλίστηκαν επαρκώς οι προϋποθέσεις για τη μακροχρόνια βιωσιμότητα και πλήρη λειτουργικότητα του έργου.
Λίγα αξιοποιήθηκαν, «βαλτώνουν» αθλητικές υποδομές του 2004
Τραγικά είναι τα αποτελέσματα για την αξιοποίηση ορισμένων ολυμπιακών ακινήτων. Εχουν αξιοποιήσει σε σημαντικό βαθμό τις εγκαταστάσεις που τους παραχωρήθηκαν ορισμένοι φορείς, όπως οι εξής: η Ελληνική Αστυνομία το Σκοπευτήριο Μαρκόπουλου, ο Δήμος Γαλατσίου το Ολυμπιακό Κέντρο Γαλατσίου, ο Δήμος Παλαιού Φαλήρου την περιοχή από το γήπεδο τάε κβοντ μτο μέχρι τη μαρίνα του Φλοίσβου, ο Δήμος Ηρακλείου Κρήτης το Παγκρήτιο Στάδιο, ο Δήμος Βόλου το Πανθεσσαλικό Στάδιο και ο Δήμος Πατρέων το Παμπελοποννησιακό Στάδιο. Μετά… το χάος: Αναξιοποίητα ή υποαξιοποιημένα είναι πολλά ακίνητα.
Η ζώνη ανάπλασης ΙΙΙ του Ολυμπιακού Πόλου Φαλήρου, συνολικής έκτασης 262 στρεμμάτων, έχει αξιοποιηθεί μόνο για τη διεξαγωγή πολιτιστικών εκδηλώσεων και συναυλιών. Μεγάλο μέρος από την έκταση των 54 στρεμμάτων στο νοτιοανατολικό άκρο του Ολυμπιακού Πόλου Φαλήρου παρέμεινε για μεγάλο χρονικό διάστημα αναξιοποίητο, ενώ στην περιοχή του πάρκου Αγίου Γεωργίου, εμβαδού 22 στρεμμάτων, γινόταν ανεξέλεγκτη ρίψη απορριμμάτων, μπαζών και ογκωδών αντικειμένων, ενώ λάμβανε χώρα αυθαίρετη κατασκήνωση και καύση ξύλων, ελαστικών και καλωδίων. Η ανάπλαση της συγκεκριμένης περιοχής άρχισε το 2015, με αποτέλεσμα τη ριζική αναβάθμισή της.
Αλλά και το ακίνητο «Κεντρικό Κτίριο Ιππασίας», στο Ολυμπιακό Κέντρο Γουδή, το οποίο παραχωρήθηκε με το άρθρο 111 του ν. 4623/2019 στη Γενική Γραμματεία Ερευνας και Καινοτομίας (ΓΓΕΚ), του υπουργείου Ανάπτυξης για τη στέγαση των υπηρεσιών της, παραμένει αναξιοποίητο από την υπηρεσία! Το κλειστό γήπεδο αντιπτέρισης (badminton) κατασκευάστηκε ως προσωρινή ολυμπιακή εγκατάσταση στο Γουδή και παραπαίει με άγνωστο «Χ» την οικοδομική άδεια (προβλέφθηκαν η κατεδάφιση του κτιρίου μετά τη λήξη της σύμβασης μίσθωσης και η προσωρινή διατήρησή του υπό αυστηρούς όρους).
Επίσης, η Κεντρική Αγωνιστική Αρένα στο Γουδή, εκτάσεως 8,5 περίπου στρεμμάτων, η οποία έχει διαμορφωθεί σε αγωνιστικό χώρο ποδοσφαίρου, υποαξιοποιείται από ακαδημίες αθλητικών σωματείων και ελεύθερα από δημότες με σοβαρά λειτουργικά προβλήματα: απουσία φωτισμού, αποδυτηρίων, περίφραξης και υποστηρικτικών υποδομών.
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ (ΦΥΛΛΟ 12/12/2025)
