Οι εντάσεις στη ναυσιπλοΐα από την Ερυθρά Θάλασσα μεταφέρθηκαν πλέον στη Βενεζουέλα και τη Μαύρη Θάλασσα. Από τις αρχές Δεκεμβρίου οι ναυτικές δυνάμεις των ΗΠΑ έχουν κλιμακώσει σημαντικά τις επιχειρήσεις ενάντια σε δεξαμενόπλοια που μεταφέρουν πετρέλαιο της Βενεζουέλας.
Η ακτοφυλακή των ΗΠΑ ενήργησε τουλάχιστον εναντίον τριών δεξαμενόπλοιων στην Καραϊβική, κοντά στις ακτές της Βενεζουέλας, κατηγορώντας για παράνομη μεταφορά πετρελαίου και παραβίαση κυρώσεων. Υπενθυμίζεται ότι οι ΗΠΑ κατάσχεσαν πριν από λίγες ημέρες το τάνκερ «Skipper», κατηγορώντας το ότι μετέφερε πετρέλαιο για τη Βενεζουέλα, το οποίο συνδέεται με δίκτυα του σκιώδους στόλου που υπόκεινται σε κυρώσεις. Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε πρόσφατα «ολικό και πλήρη ναυτικό αποκλεισμό» των δεξαμενόπλοιων που εμπλέκονται σε τέτοιες δραστηριότητες, στο πλαίσιο πίεσης για αλλαγή πολιτικής στη Βενεζουέλα.
Από την άλλη πλευρά, η κυβέρνηση της Βενεζουέλας καταγγέλλει αυτές τις ενέργειες ως «πειρατεία» και «επίθεση στο Διεθνές Δίκαιο».
Η δραστηριότητα της ακτοφυλακής των ΗΠΑ επεκτείνεται και σε χτυπήματα σε πλοία και πλοιάρια που μεταφέρουν ναρκωτικά στην ευρύτερη περιοχή της Βενεζουέλας.
Μέχρι σήμερα έχουν καταγραφεί 29 πλήγματα σε πλεούμενα και σκάφη που θεωρήθηκαν εμπλεκόμενα σε διακίνηση ναρκωτικών, από τις αρχές του Σεπτεμβρίου έως τον Δεκέμβριο του 2025.
Συνολικά, έχουν αναφερθεί ότι έχουν σκοτωθεί τουλάχιστον 104 άτομα σε αυτές τις επιθέσεις από τις ΗΠΑ, σύμφωνα με στοιχεία που υπάρχουν σε ρεπορτάζ και διεθνή πρακτορεία ειδήσεων.
Η αμερικανική κυβέρνηση αναφέρει ότι αυτά τα πλήγματα περιλαμβάνουν σκάφη, ταχύπλοα και άλλα πλεούμενα που φέρεται ότι μετέφεραν ναρκωτικά ή να λειτουργούσαν για λογαριασμό των καρτέλ της Λατινικής Αμερικής.
Ενώ συμβαίνουν αυτά στις ακτές της Βενεζουέλας, στη Μαύρη Θάλασσα έχουμε νέες εντάσεις στο πλαίσιο του πολέμου Ρωσίας – Ουκρανίας. Πρόσφατα η Ουκρανία χρησιμοποίησε μη επανδρωμένα αεροσκάφη για να πλήξει ένα ρωσικό τάνκερ, το «Qendil», στη Μεσόγειο, κοντά στην Κρήτη, περισσότερο από 2.000 χιλιόμετρα μακριά από το ουκρανικό έδαφος. Σύμφωνα με ουκρανικές αναφορές, το πλοίο συνέβαλε στην παράκαμψη κυρώσεων και τη χρηματοδότηση της ρωσικής οικονομίας και των πολεμικών εξοπλισμών, μέσω της πώλησης πετρελαίων. Η κατάσταση δείχνει ότι η ναυτιλία ειδικά στα δεξαμενόπλοια και τα πλοία μεταφοράς ενέργειας έχει μετατραπεί σε ευρύτερο γεωπολιτικό πεδίο αντιπαράθεσης.
Είναι γεγονός ότι οι ΗΠΑ και η Ευρωπαϊκή Ενωση επιδιώκουν να περιορίσουν τα δίκτυα παράκαμψης των κυρώσεων. Με άλλα λόγια, υπάρχει αύξηση κατασχέσεων, επιδρομών και στρατιωτικής πίεσης σε διεθνή ύδατα, με αποτέλεσμα να προκαλούνται τεράστια προβλήματα στην ασφάλεια των θαλάσσιων μεταφορών. Επίσης, κινδυνεύουν με τη ζωή τους τα πληρώματα των πλοίων και ήδη έχουν αναφερθεί νεκροί από αυτές τις επιθέσεις.
Οι ΗΠΑ «σφίγγουν» τον κλοιό καυσίμων στη Βενεζουέλα
«Η ακτοφυλακή των Ηνωμένων Πολιτειών αναζητά ενεργά πλοία του σκοτεινού στόλου που έχουν υποστεί κυρώσεις και αποτελεί μέρος της παράνομης αποφυγής κυρώσεων από τη Βενεζουέλα» δήλωσε Αμερικανός αξιωματούχος.
Τα δύο πρώτα πετρελαιοφόρα που κατασχέθηκαν λειτουργούσαν στη μαύρη αγορά και προμήθευαν πετρέλαιο σε χώρες που υπόκεινται σε κυρώσεις, δήλωσε σε τηλεοπτική συνέντευξη την περασμένη Κυριακή ο Κέβιν Χάσετ, διευθυντής του Εθνικού Οικονομικού Συμβουλίου του Λευκού Οίκου.
«Δεν νομίζω ότι ο κόσμος εδώ, στις ΗΠΑ, χρειάζεται να ανησυχεί ότι οι τιμές θα αυξηθούν λόγω αυτών των κατασχέσεων αυτών των πλοίων» δήλωσε ο Κ. Χάσετ στην εκπομπή «Face the Nation» του CBS. Ωστόσο, ένας μεταφορέας πετρελαίου δήλωσε ότι οι κατασχέσεις ενδέχεται να ωθήσουν τις τιμές του πετρελαίου ελαφρώς υψηλότερα τις επόμενες ημέρες. Ενας άλλος αναλυτής δήλωσε ότι οι κατασχέσεις εγείρουν γεωπολιτικούς κινδύνους και είναι πιθανό να αυξήσουν τις τριβές στον σκιώδη στόλο των πλοίων που μεταφέρουν πετρέλαιο από χώρες που έχουν υποστεί κυρώσεις, όπως η Βενεζουέλα, η Ρωσία και το Ιράν.
Σε καθεστώς αυξημένου συναγερμού η Μαύρη Θάλασσα
Οι κατασχέσεις αυτές, ωστόσο, θα μπορούσαν να νομιμοποιήσουν και να ενθαρρύνουν την Ουκρανία να συνεχίσει τις επιθέσεις σε ρωσικά πλοία και ενδεχομένως να ενθαρρύνουν την Ευρώπη να κατασχέσει και πλοία του σκοτεινού στόλου που συνδέονται με τη Μόσχα, δήλωσε ο Matias Togni, αναλυτής ναυτιλίας. Η εντατικοποίηση των ρωσικών επιθέσεων σε ουκρανικά λιμάνια και θαλάσσιες υποδομές στη Μαύρη Θάλασσα προκαλεί επιφυλακτικότητα μεταξύ των μεγάλων μεταφορέων εμπορευματοκιβωτίων.
Σύμφωνα με τον Ολεγκ Κόστιουκ, διευθύνοντα σύμβουλο του ουκρανικού Ομίλου Global Transport Investments, εταιρίες όπως οι MSC, Maersk και Zim έχουν αναβάλει ή ακυρώσει δρομολόγια στα λιμάνια της Οδησσού και του Τσορνομόρσκ τις τελευταίες ημέρες. Η ναυτιλιακή εταιρία Zim φέρεται ότι ανέβαλε την προγραμματισμένη άφιξη πλοίου της στα μέσα Δεκεμβρίου, η Maersk καθυστέρησε μια προσέγγιση σε λιμάνι αρκετές ημέρες, ενώ η MSC ακύρωσε την προσέγγιση του «La Galite» στο Τσορνομόρσκ.
Δεν υπάρχει επίσημη επιβεβαίωση ότι αυτές οι αποφάσεις σχετίζονται άμεσα με την ασφάλεια, αλλά η κατάσταση παραμένει εξαιρετικά ασταθής στα λιμάνια της Μαύρης Θάλασσας.
Την ένταση ακολούθησε μαζική πυραυλική επίθεση στην Οδησσό, η οποία προκάλεσε διακοπή ρεύματος και προκάλεσε ζημιές σε τρία τουρκικά φορτηγά πλοία. Αυτό συνέβη μετά την απειλή της Μόσχας να «αποκόψει την Ουκρανία από τη θάλασσα», σε απάντηση στις επιθέσεις του Κιέβου σε ρωσικά πετρελαιοφόρα.
Σύμφωνα με τον Ολεγκ Κόστιουκ, υπάρχουν αυξανόμενοι φόβοι ότι ακόμα και διεθνή πλοία που δεν έχουν υποστεί κυρώσεις θα μπορούσαν να γίνουν έμμεσοι στόχοι. Η κλιμάκωση ώθησε επίσης τον γενικό γραμματέα του ΙΜΟ Αρσένιο Ντομίνγκεζ να καλέσει τα μέρη να αποφεύγουν τις επιθέσεις σε εμπορικά και θαλάσσια πλοία, προειδοποιώντας για περιβαλλοντικούς και ανθρωπιστικούς κινδύνους.
Θα πρέπει, τέλος, να αναφερθεί ότι το κόστος ασφάλισης για πλοία με προορισμό τα ουκρανικά λιμάνια έχει αυξηθεί στο 0,6-1% της αξίας του πλοίου, το υψηλότερο από τα τέλη του 2023. Παρά την επιφυλακτικότητα των μεταφορέων, το ενδιαφέρον για ανάκαμψη του εμπορίου παραμένει, ακόμη και αν προς το παρόν οι μεγάλες εταιρίες συνεχίζουν να προτιμούν τις υπηρεσίες τροφοδοσίας που λειτουργούν από τρίτους, αντί να αναπτύσσουν απευθείας τα δικά τους πλοία στη Μαύρη Θάλασσα.
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ (ΦΥΛΛΟ 24/12/2025)
