Η αυξημένη κινητικότητα διεθνών επενδυτών γύρω από τα ελληνικά λιμάνια φανερώνει τη βαθμιαία μετατροπή της χώρας σε στρατηγικό κόμβο διαμετακόμισης και ενέργειας για ολόκληρη την Ευρώπη. Η γεωγραφική θέση, οι νέες υποδομές και οι εξελίξεις στις παγκόσμιες εφοδιαστικές αλυσίδες δημιουργούν ένα πλαίσιο όπου η Ελλάδα λειτουργεί ως βασική πύλη εμπορίου και μεταφορών.
ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΟ ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑ
Η Ελλάδα βρίσκεται στον άξονα Σουέζ–Ανατολικής Μεσογείου–Ευρώπης, σημείο-κλειδί για τη ροή φορτίων από την Ασία προς την ευρωπαϊκή αγορά. Η εκ νέου διέλευση mega-containerships από τη Διώρυγα του Σουέζ αυξάνει σημαντικά τα φορτία που καταλήγουν σε ελληνικούς λιμένες. Ο Πειραιάς έχει αναδειχθεί στο μεγαλύτερο κέντρο διακίνησης εμπορευματοκιβωτίων της Μεσογείου, ενώ η Θεσσαλονίκη ενισχύει τη θέση της ως πύλη για τα Βαλκάνια. Ταυτόχρονα, η Αλεξανδρούπολη καταγράφει άνοδο χάρη στον αναπτυσσόμενο ρόλο της στην ενέργεια και στις μεταφορές LNG.
ΝΕΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ
Το ενδιαφέρον των Ηνωμένων Πολιτειών επικεντρώνεται στα ναυπηγεία της ONEX σε Σύρο και Ελευσίνα, όπου σχεδιάζεται ένα νέο μοντέλο ανάπτυξης που συνδυάζει ναυπηγικές υπηρεσίες, ενεργειακές εφαρμογές και υποδομές logistics. Στην Ελευσίνα εξετάζεται η δημιουργία λιμενικών δραστηριοτήτων που θα υπερβαίνουν τη ναυπηγική, με στόχο τη διαμόρφωση ενός νέου εμπορικού και ενεργειακού κόμβου στη Δυτική Αττική. Το σχέδιο αναμένεται να υποστηριχθεί από την αμερικανική DFC, με έμφαση σε δραστηριότητες χύδην φορτίου και LNG.
ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΚΡΟΥΑΖΙΕΡΑ
Η κρουαζιέρα αποτελεί έναν ακόμη τομέα που αναδεικνύει τη σημασία των ελληνικών λιμανιών. Εταιρίες όπως η MSC Cruises εξετάζουν επενδυτικές κινήσεις σε λιμένες όπως Λαύριο, Πάτρα και Κατάκολο, αξιοποιώντας την πολυνησία της χώρας και τη δυνατότητα ευέλικτων δρομολογίων.
ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΤΗΡΙΞΗ
Η Ευρωπαϊκή Ένωση ενισχύει την ελληνική λιμενική πολιτική μέσω του Σχεδίου Βιώσιμων Μεταφορών, το οποίο χρηματοδοτεί έργα «πράσινων» υποδομών, ηλεκτροδότησης πλοίων από ξηράς και αναβάθμισης εγκαταστάσεων. Η πράσινη μετάβαση αποτελεί βασικό στόχο για τους κεντρικούς λιμένες της χώρας.
ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΣΗΜΑΣΙΑ
Σύμφωνα με τον Γιώργο Ξηραδάκη, η αναδιάταξη των διεθνών εφοδιαστικών αλυσίδων στρέφει το ενδιαφέρον μεγάλων δυνάμεων προς τη Μεσόγειο. Η Ελλάδα, όπως υπογραμμίζει, προσφέρει τη συντομότερη και αποδοτικότερη πρόσβαση στις αγορές της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης. Επισημαίνει επίσης ότι λιμένες όπως Βόλος και Καβάλα διαθέτουν σημαντικές μελλοντικές προοπτικές.
ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ
Η ανάπτυξη νέων μεγάλων λιμένων απαιτεί σύγχρονες υποδομές με μεγάλα βάθη, αυτοματοποιημένα συστήματα, ισχυρή σιδηροδρομική σύνδεση και παρουσία διεθνών operators. Το λιμάνι του Πειραιά διατηρεί πλεονέκτημα, αλλά αντιμετωπίζει ανταγωνισμό από άλλα ευρωπαϊκά κέντρα. Ο Θάνος Λιάγκος επισημαίνει ότι ο Πειραιάς χρειάζεται συνεχή τεχνολογική και περιβαλλοντική αναβάθμιση, ενώ η Ελευσίνα διαθέτει διαθέσιμους χώρους για νέες δραστηριότητες logistics.
Η ΕΠΟΜΕΝΗ ΜΕΡΑ
Η εξέλιξη των ελληνικών λιμανιών θα καθοριστεί από το κατά πόσο θα υλοποιηθούν οι αναγκαίες επενδύσεις, οι αδειοδοτήσεις και η διασύνδεση με σιδηροδρομικά δίκτυα. Η Ελλάδα εμφανίζεται έτοιμη να αναλάβει ενισχυμένο ρόλο στη διεθνή εφοδιαστική αλυσίδα, εφόσον συνδυαστούν στρατηγικός σχεδιασμός και συνεργασία δημόσιου και ιδιωτικού τομέα.
