Σε νέα φάση εισέρχεται η ελληνική αμυντική βιομηχανία, καθώς οι γεωπολιτικές εξελίξεις, η ταχεία πρόοδος της στρατιωτικής τεχνολογίας και η αναθεώρηση των ευρωπαϊκών προτεραιοτήτων στην ασφάλεια και την άμυνα δημιουργούν ένα περιβάλλον αυξημένης κινητικότητας. Η έμφαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην ασφάλεια εφοδιασμού, στη διατήρηση κρίσιμων παραγωγικών δυνατοτήτων εντός των συνόρων της και στη στρατηγική αυτονομία έχει οδηγήσει σε επανατοποθέτηση επενδυτικού και επιχειρηματικού ενδιαφέροντος και προς την Ελλάδα.
ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ
Κεντρικό ρόλο στη νέα αυτή περίοδο διαδραματίζουν οι τεχνολογίες αιχμής. Τα μη επανδρωμένα συστήματα, τα ηλεκτρονικά, τα συστήματα διοίκησης και ελέγχου, καθώς και τα ολοκληρωμένα δίκτυα επικοινωνιών συγκεντρώνουν αυξημένο ενδιαφέρον. Παράγοντες της αγοράς επισημαίνουν ότι τα μη επανδρωμένα μέσα, κυρίως για επιτήρηση, αναγνώριση και συλλογή πληροφοριών, αποτελούν πλέον βασικό στοιχείο των σύγχρονων ενόπλων δυνάμεων. Στην Ελλάδα έχουν αναπτυχθεί τα τελευταία χρόνια πρωτοβουλίες έρευνας και ανάπτυξης, με τη συμμετοχή ιδιωτικών εταιριών, πανεπιστημίων και ερευνητικών κέντρων, ενισχύοντας τη μεταφορά τεχνογνωσίας προς την παραγωγή.
ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ
Όπως έχει επισημάνει ο Τάσος Ροζολής, πρόεδρος του ΣΕΚΠΥ, η άμυνα εξελίσσεται σε βασικό πυλώνα στρατηγικής, οικονομικής και βιομηχανικής ισχύος. Σύμφωνα με την εκτίμησή του, η Ευρώπη επαναπροσδιορίζει τις προτεραιότητές της, επενδύοντας σε μια ισχυρότερη αμυντική και βιομηχανική βάση, με έμφαση στη στρατιωτική κινητικότητα, στις κρίσιμες υποδομές και στην ενσωμάτωση νέων τεχνολογιών. Στο πλαίσιο αυτό, η ελληνική αμυντική βιομηχανία καλείται να ενταχθεί πιο συστηματικά σε ευρωπαϊκές αλυσίδες αξίας.
ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ
Ιδιαίτερη δυναμική καταγράφεται στον τομέα των ηλεκτρονικών και των συστημάτων επικοινωνιών. Ελληνικές επιχειρήσεις με μακρά παρουσία στον κλάδο και έντονο εξαγωγικό προσανατολισμό συμμετέχουν σε διεθνή προγράμματα και κοινοπραξίες. Ενδεικτικά, η INTRACOM Defense δραστηριοποιείται στην ανάπτυξη και παραγωγή ολοκληρωμένων ηλεκτρονικών λύσεων για αμυντικές εφαρμογές, αποτελώντας μέρος διεθνών αλυσίδων εφοδιασμού. Η αυξημένη ζήτηση για συστήματα διασύνδεσης και διοίκησης συνδέεται άμεσα με τον εκσυγχρονισμό των ενόπλων δυνάμεων σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο.
ΕΞΑΓΩΓΕΣ
Τη σημασία της σύνδεσης της τεχνολογίας με τη βιομηχανική παραγωγή έχει αναδείξει ο Κρίστιαν Χατζημηνάς, ιδρυτής του EFA GROUP και ιδρυτής και CEO του THEON GROUP. Σύμφωνα με στοιχεία του κλάδου, ο ετήσιος κύκλος εργασιών της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας προσεγγίζει τα 700 εκατ. ευρώ, με το μεγαλύτερο ποσοστό να προέρχεται από εξαγωγές, ενώ υπάρχει προοπτική να υπερβεί το 1 δισ. ευρώ εφόσον υλοποιηθούν οι προγραμματισμένες δαπάνες. Η Theon International έχει ενισχύσει την παρουσία της σε αγορές του εξωτερικού, στον τομέα των οπτικών και συστημάτων νυχτερινής όρασης, αντανακλώντας τη γενικότερη τάση αναβάθμισης του εξοπλισμού του ατομικού στρατιώτη.
ΠΥΡΟΜΑΧΙΚΑ
Παράλληλα, ο τομέας των πυρομαχικών επανέρχεται στο προσκήνιο της ευρωπαϊκής συζήτησης, λόγω της ανάγκης επαρκών αποθεμάτων και ενίσχυσης της εγχώριας παραγωγικής ικανότητας. Στην Ελλάδα, τα Ελληνικά Αμυντικά Συστήματα διαθέτουν εγκαταστάσεις και τεχνογνωσία, ωστόσο η πλήρης αξιοποίησή τους συνδέεται με επενδύσεις εκσυγχρονισμού, χρηματοδότηση και σταθερό πλαίσιο παραγγελιών. Στον ίδιο άξονα κινείται και ο METLEN, ο οποίος ενισχύει σταδιακά την παρουσία του σε αμυντικές εφαρμογές, αξιοποιώντας την εμπειρία του σε έργα υψηλής πολυπλοκότητας και προηγμένης μεταλλουργίας.
ΑΕΡΟΠΟΡΙΑ
Στον αεροπορικό τομέα, η Ελληνική Αεροπορική Βιομηχανία συνεχίζει να διαδραματίζει κρίσιμο ρόλο στη συντήρηση και υποστήριξη αεροπορικών μέσων και στη συμμετοχή σε διεθνή προγράμματα υποκατασκευών. Ο εκτελεστικός πρόεδρος της ΕΑΒ, Αλέξανδρος Διακόπουλος, έχει επισημάνει ότι το υφιστάμενο υβριδικό καθεστώς λειτουργίας συχνά δεν ανταποκρίνεται στις ανάγκες της αμυντικής βιομηχανίας, υπογραμμίζοντας τη σημασία των συνεργασιών για την Ελλάδα και την Ευρώπη.
ΠΡΟΚΛΗΣΕΙΣ
Παρά τις θετικές ενδείξεις, βασική πρόκληση παραμένει η έλλειψη μακροπρόθεσμου σχεδιασμού και προβλεψιμότητας. Εκπρόσωποι του κλάδου τονίζουν ότι επενδύσεις μεγαλύτερης κλίμακας απαιτούν σταθερό θεσμικό πλαίσιο, σαφή στρατηγική και αξιοποίηση ευρωπαϊκών χρηματοδοτικών εργαλείων. Η διασύνδεση της βιομηχανίας με την έρευνα, η συμμετοχή σε κοινοπραξίες και η εστίαση σε τομείς όπου υπάρχει συγκριτικό πλεονέκτημα, όπως τα μη επανδρωμένα συστήματα, τα ηλεκτρονικά και τα πυρομαχικά, εκτιμάται ότι θα καθορίσουν τη θέση της Ελλάδας στον ευρωπαϊκό καταμερισμό αμυντικής παραγωγής τα επόμενα χρόνια.
