Περισσότερες από 3.000 επιχειρήσεις αρτοποιίας, ζαχαροπλαστικής και συναφών δραστηριοτήτων έχουν διακόψει τη λειτουργία τους στην Ελλάδα τα τελευταία δυόμισι χρόνια, σύμφωνα με στοιχεία που δημοσιοποίησε η Ένωση Επιχειρήσεων Αρτοποιίας Ζαχαροπλαστικής (ΕΕΠΑΖ). Η εξέλιξη αυτή αποδίδεται σε συνδυασμό παραγόντων που επηρεάζουν τη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων, με κυριότερους την αύξηση του κόστους ενέργειας, τις ανατιμήσεις στις πρώτες ύλες και το διευρυμένο κανονιστικό πλαίσιο.
Η Ένωση επισημαίνει ότι οι επιχειρήσεις του κλάδου βρίσκονται αντιμέτωπες με σημαντικές πιέσεις στο λειτουργικό τους κόστος, οι οποίες περιορίζουν τα περιθώρια κερδοφορίας και δυσχεραίνουν τη συνέχιση της δραστηριότητάς τους.
ΚΟΣΤΟΣ
Από την περίοδο της πανδημίας και μετά, οι τιμές βασικών πρώτων υλών έχουν αυξηθεί σε ορισμένες περιπτώσεις από 100% έως και 400%. Οι επιχειρήσεις απορρόφησαν μεγάλο μέρος αυτών των αυξήσεων, μετακυλίοντας περιορισμένο ποσοστό στις τελικές τιμές των προϊόντων.
Παράλληλα, το ενεργειακό κόστος σημείωσε έντονη άνοδο. Το 2022 καταγράφηκαν ακόμη και τετραπλασιασμοί στις χρεώσεις, ενώ σήμερα το κόστος ενέργειας παραμένει περίπου διπλάσιο σε σχέση με το 2020. Για επιχειρήσεις με υψηλές ενεργειακές ανάγκες, όπως οι φούρνοι και τα ζαχαροπλαστεία, η εξέλιξη αυτή αποτελεί βασικό παράγοντα επιβάρυνσης.
ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ
Τα τελευταία χρόνια, οι επιχειρήσεις του κλάδου καλούνται να προσαρμοστούν σε νέες ψηφιακές και κανονιστικές απαιτήσεις. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται η εφαρμογή συστημάτων myDATA, η διασύνδεση POS και ταμειακών μηχανών, η ψηφιακή κάρτα εργασίας, τα ψηφιακά δελτία αποστολής και η δημιουργία νέων λογαριασμών πληρωμών.
Η συμμόρφωση με τις υποχρεώσεις αυτές συνεπάγεται πρόσθετο κόστος για εξοπλισμό, λογισμικό και τεχνική υποστήριξη, καθώς και τον κίνδυνο επιβολής προστίμων σε περίπτωση μη συμμόρφωσης. Επιπλέον, οι επιχειρήσεις καλούνται να παρακολουθούν ένα εκτεταμένο και συχνά μεταβαλλόμενο νομοθετικό πλαίσιο.
ΕΛΕΓΧΟΙ
Σύμφωνα με την Ένωση, το επιχειρηματικό περιβάλλον χαρακτηρίζεται από αυξημένο αριθμό ελέγχων από διαφορετικές υπηρεσίες, γεγονός που δημιουργεί πρόσθετο διοικητικό φόρτο. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι έλεγχοι πραγματοποιούνται ταυτόχρονα από πολλαπλούς φορείς, αυξάνοντας τον χρόνο και το κόστος συμμόρφωσης.
Παράλληλα, καταγράφεται έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού, με αποτέλεσμα υψηλή κινητικότητα εργαζομένων και αυξημένο μισθολογικό κόστος.
ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ
Η ΕΕΠΑΖ προτείνει τη διαμόρφωση απλούστερου και πιο λειτουργικού νομοθετικού πλαισίου για τον κλάδο, καθώς και μέτρα στήριξης απέναντι στο αυξημένο ενεργειακό κόστος. Μεταξύ των προτάσεων περιλαμβάνονται η αναγνώριση της αρτοποιίας και ζαχαροπλαστικής ως κλάδου με ιδιαίτερη πολιτισμική και κοινωνική σημασία και η ενίσχυση της συνεργασίας με τις αρμόδιες αρχές για την εφαρμογή ρεαλιστικών κανονιστικών ρυθμίσεων.
Η εξέλιξη της αγοράς θα εξαρτηθεί από την προσαρμογή των επιχειρήσεων στα νέα δεδομένα και από την πορεία του κόστους λειτουργίας το επόμενο διάστημα.
