Επενδύσεις δισεκατομμυρίων ευρώ θα απαιτηθούν τις επόμενες δεκαετίες για τη θωράκιση των υποδομών μεταφορών της Θεσσαλονίκης απέναντι στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Όπως εκτιμά ο δρ Ευάγγελος Μητσάκης, ερευνητής στο Ινστιτούτο Βιώσιμης Κινητικότητας και Δικτύων Μεταφορών (ΙΜΕΤ/ΕΚΕΤΑ), η άνοδος της θερμοκρασίας, οι συχνότεροι καύσωνες, η αύξηση της στάθμης της θάλασσας και η ένταση των πλημμυρικών φαινομένων θα επηρεάσουν άμεσα το δίκτυο μεταφορών στη Βόρεια Ελλάδα.
Οι υποδομές της περιοχής – αυτοκινητόδρομοι όπως η Εγνατία Οδός, εκτεταμένο σιδηροδρομικό δίκτυο και το αεροδρόμιο «Μακεδονία» – θεωρούνται κρίσιμες για την οικονομική δραστηριότητα και καθιστούν το κόστος προσαρμογής υψηλότερο σε σχέση με άλλες περιοχές της χώρας.
ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΕΣ ΔΑΠΑΝΕΣ
Το κόστος επαναχάραξης των οδικών υποδομών της Θεσσαλονίκης ώστε να παραμείνουν λειτουργικές παρά την προβλεπόμενη άνοδο της στάθμης της θάλασσας υπολογίζεται σε περίπου 350 εκατ. ευρώ έως το 2100, ανάλογα με το κλιματικό σενάριο. Παράλληλα, το ετήσιο κόστος συντήρησης του οδικού δικτύου εκτιμάται ότι θα κυμαίνεται από 1 έως 10 εκατ. ευρώ, ενώ η αποκατάσταση ζημιών από έντονες βροχοπτώσεις και πλημμύρες μπορεί να φτάσει τα 450–700 εκατ. ευρώ μέσα στα επόμενα 75 χρόνια.
Αντίθετα, η μείωση των ημερών παγετού ενδέχεται να οδηγήσει σε εξοικονόμηση πόρων, που υπολογίζεται μεταξύ 220.000 και 700.000 ευρώ ετησίως, καθώς περιορίζεται η ανάγκη συντήρησης λόγω ψύχους.
ΘΑΛΑΣΣΙΕΣ ΚΑΙ ΑΕΡΟΠΟΡΙΚΕΣ ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ
Η γειτνίαση της πόλης με τη θάλασσα αυξάνει το ρίσκο για κρίσιμες υποδομές όπως το αεροδρόμιο και τα λιμάνια. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, το επιπλέον κόστος για την προστασία των αεροπορικών μεταφορών από την άνοδο της στάθμης της θάλασσας θα κυμανθεί από 250 έως 400 εκατ. ευρώ ως το 2100, ενώ για τις λιμενικές εγκαταστάσεις η αναπροσαρμογή κρηπιδωμάτων εκτιμάται μεταξύ 5 και 20 εκατ. ευρώ.
ΕΡΕΥΝΑ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ
Οι παραπάνω εκτιμήσεις προέρχονται από την τομεακή μελέτη μεταφορών που εκπονήθηκε στο πλαίσιο της έρευνας της Τράπεζας της Ελλάδος για τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής. Η μελέτη, η οποία επικαιροποιήθηκε το 2021 και παρουσιάστηκε στο Διεθνές Συνέδριο ICTR 2025, εξέτασε σενάρια για την άνοδο της θερμοκρασίας, τη συχνότητα καταιγίδων και πλημμυρών, αλλά και τη μεταβολή της ταχύτητας των ανέμων που επηρεάζουν τις θαλάσσιες και αεροπορικές μεταφορές.
ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ
Η Τράπεζα της Ελλάδος έχει εκτιμήσει ότι, εάν δεν ληφθούν μέτρα προσαρμογής, η σωρευτική ζημία από την κλιματική αλλαγή για την ελληνική οικονομία θα μπορούσε να φτάσει τα 701 δισ. ευρώ έως το 2100. Οι επενδύσεις στην ανθεκτικότητα των υποδομών θεωρούνται κρίσιμες για τον περιορισμό αυτής της επιβάρυνσης και για τη διατήρηση της λειτουργικότητας των μεταφορών σε ένα μεταβαλλόμενο περιβάλλον.
