Σε σχεδόν παράλληλους χρόνους οι δηλώσεις του Λαρς Κλινγκμπάιλ για Ευρώπη δύο ταχυτήτων με την ανακοίνωση του Ντόναλντ Τραμπ πως προορίζει τον Κέβιν Γουόρς για την προεδρία της Fed. Με την πρώτη ματιά πρόκειται για εξελίξεις που δεν σχετίζονται μεταξύ τους, είναι όμως έτσι; Ή μήπως ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών ενεργεί προληπτικά εν όψει ενδεχόμενων αναταράξεων που θα παρασύρουν σε ακόμα χειρότερη θέση την Ευρωζώνη.
ΤΟΥ ΜΙΧΑΗΛ ΓΕΛΑΝΤΑΛΙ
Στη συνάντηση με τους ομολόγους του (Γαλλίας, Ιταλίας, Ισπανίας, Ολλανδίας, Πολωνίας) ο προερχόμενος από το SPD και αντικαγκελάριος της κυβέρνησης Μερτς (CDU) είπε δίχως περιστροφές ότι είναι ζωτικής σημασίας η Γερμανία μαζί με τη Γαλλία και άλλους εταίρους να προχωρήσουν μπροστά προκειμένου να καταστήσουν την Ευρώπη ισχυρότερη και πιο αυτόνομη. Προειδοποίησε ότι δεν έχει ζήσει διεθνή κατάσταση πιο δραματική από τη σημερινή (σ.σ.: γεννημένος 23/2/1978), με ό,τι αυτό μπορεί να σημαίνει για τη συνέχεια, και κατρχήν για το 2026. Εχοντας μπροστά τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου (3/11), είναι προφανές πως ο Τραμπ και το σύστημα της Ουάσινγκτον θα «παίξουν τα ρέστα τους» για να κρατήσουν την κυριαρχία σε Βουλή των Αντιπροσώπων και Γερουσία. Στις 3 Νοεμβρίου ανανεώνονται και οι 435 έδρες του πρώτου οργάνου και το ένα τρίτο του δευτέρου, με την παράδοση να θέλει το κόμμα του προέδρου να χάνει τα midterms. Το διακύβευμα είναι και προσωπικό για τον Τραμπ, καθώς αρχές Ιανουαρίου απευθυνόμενος στο ακροατήριό του είπε: «Πρέπει να κερδίσετε τις ενδιάμεσες εκλογές, γιατί αν δεν τις κερδίσουμε, θα βρουν έναν λόγο για να μου υποβάλουν μομφή». Από το αποτέλεσμα της κάλπης θα φανεί εάν οι Ρεπουμπλικάνοι θα συνεχίσουν να υλοποιούν το πρόγραμμά τους, τα τελευταία δύο χρόνια της δεύτερης θητείας του Τραμπ. Σημειωτέον πως είναι ο μόνος πρόεδρος που έχει υποβληθεί ήδη σε δύο διαδικασίες μομφής στη Βουλή των Αντιπροσώπων. Ηδη δρομολογούνται καίριες συστημικές παρεμβάσεις, με τον ορισμό Γουόρς μία από αυτές.
Γνωστός υπέρμαχος της πολιτικής για ζητήματα πληθωρισμού και λιγότερο ένθερμος για γενναίες μειώσεις στα επιτόκια, ο 55ετής οικονομολόγος ευθυγραμμίστηκε με τον Ντόναλντ Τραμπ το 2025, πηγαίνοντας κόντρα στη φήμη που τον χαρακτήριζε «γεράκι» του πληθωρισμού, υποστηρίζοντας δημόσια (CNBC) την ανάγκη για χαμηλότερα επιτόκια. Εύλογα τα ερωτήματα γιατί ο πρόεδρος των ΗΠΑ επιλέγει έναν μάλλον μετριοπαθή όσον αφορά την επιθετική επιτοκιακή τακτική -θέμα για το οποίο περνά γενεές… δεκατέσσερις τον νυν επικεφαλής της Fed- και για ποιο λόγο έσπευσε την Παρασκευή (30/1) να διευκρινίσει (απευθυνόμενος σε δημοσιογράφους) πως δεν ζήτησε από τον Κέβιν να δεσμευτεί για μειώσεις.
Σαφείς προθέσεις
Τότε γιατί επιλέγεται ο Γουόρς, που σημειωτέον το όνομά του «έπαιζε» δυνατά από την ορκωμοσία Τραμπ και μετά; Θα χρειαστεί να ανατρέξουμε σχεδόν έναν χρόνο πριν, όταν ο για δεύτερη φορά πρόεδρος των ΗΠΑ φαινόταν έτοιμος και καλά προετοιμασμένος για την οικονομική πολιτική που θα ακολουθούσε. Συμφωνεί/διαφωνεί κάποιος με τον Τραμπ, είναι ένα άλλο θέμα, πλην όμως εξαρχής κατέστησε σαφείς τις προθέσεις του όπως και τους τακτικισμούς που θα εφάρμοζε. Εξαρχής είχε καταστεί σαφές πως η επιβολή δασμών θα λειτουργούσε περισσότερο ως «εργαλείο» άσκησης πίεσης (σε συμμάχους και εχθρούς), παρά ως μέσο για την ενίσχυση των εσόδων. Εν τέλει Ευρώπη και πολλοί ακόμα διαπίστωσαν πως οι δασμοί ήταν μέσο εκφοβισμού, εξαναγκασμού αποδοχής τετελεσμένων (λ.χ., συμφωνία της Ε.Ε. για αγορές αμερικανικού LNG, αύξηση αμυντικών δαπανών με αγορές οπλικών συστημάτων κ.λπ. made in US). Από την πρώτη ομιλία του ο Τραμπ έδειξε ότι θα εργαλειοποιούσε το δολάριο (ως μοναδικό αποθεματικό νόμισμα διεθνώς), θα «πείραζε» επιτόκια/πληθωρισμό, με συνέπεια ενδεικτική την άνοδο του ευρώ στο 1,20 έναντι του δολαρίου. Ποιος ωφελείται από το φθηνότερο δολάριο/ακριβότερο ευρώ δεν χρειάζεται ιδιαίτερη ανάλυση. Παράλληλα, ο ίδιος είχε προϊδεάσει για ενεργή διαχείριση πόρων, αποβλέποντας στη δημιουργία μέσων αντιστάθμισης. Δεδομένου ότι οι ΗΠΑ είναι ο μεγαλύτερος κάτοχος χρυσού (σε φυσική μορφή) στον κόσμο, δύσκολα η εργαλειοποίηση του πολύτιμου μετάλλου θα έμενε εκτός φαρέτρας του οικονομικού επιτελείου των ΗΠΑ. Σύμφωνα με το Παγκόσμιο Συμβούλιο Χρυσού, οι ΗΠΑ διέθεταν 8.133 τόνους, ενώ υπολογίζεται πως άλλοι 57.000 τόνοι είναι στο αμερικανικό υπέδαφος (το μεγαλύτερο μέρος θεωρείται «εξορύξιμο»).
H Συμφωνία Plaza
Κλινγκμπάιλ
Αναλαμβάνοντας ο Τραμπ προτεραιοποίησε ως συστημικό και μεγαλύτερο κίνδυνο για τις ΗΠΑ το… στρατοσφαιρικό χρέος και το δίδυμο δημοσιονομικό-εμπορικό έλλειμμα. Παράλληλα, αναφερόταν στην αποβιομηχάνιση της αμερικανικής οικονομίας, την απώλεια ισχύος κ.ά., αντιπροτάσσοντας ένα μοντέλο διαχείρισης που παρέπεμπε στη γνωστή ως Συμφωνία Plaza, του 1985. Δηλαδή, στην ελεγχόμενη υποτίμηση του δολαρίου έναντι στερλίνας, μάρκου, φράγκου και γιεν.
Γουόρς
«Πνευματικό παιδί» του «πολύ» Στάνλεϊ Ντρακενμίλερ ο Κέβιν Γουόρς, όπως άλλωστε και ο Σκορ Μπέσεντ, που από κοινού με Σόρος και Ντρακενμίλερ οδήγησαν σε υποτίμηση τη βρετανική στερλίνα (το 1992). Οι αναταράξεις στις αγορές (30/1) προϊδεάζουν για μεγαλύτερη ρευστότητα/αβεβαιότητα. Ο λόγος για την ιστορικών διαστάσεων «βουτιά» για χρυσό και ασήμι, άνοδο για δολάριο και αποδόσεις των ομολόγων 30ετίας των ΗΠΑ πυροδότησε η ανακοίνωση Τραμπ πως προορίζει τον Κέβιν Γουόρς για επόμενο πρόεδρο της Fed. Εφόσον επικυρωθεί από τη Γερουσία, ο πρώην διοικητής της Ομοσπονδιακής Τράπεζας θα διαδεχθεί τον Τζέρομ Πάουελ από τον Μάιο, που λήγει η θητεία του.
Ακραίες διακυμάνσεις στις αγορές, ενδεικτική η διόρθωση του χρυσού από τα 5.600$/oz στα 4.800$/οz, υψηλότερες τιμές για δολάριο και μετοχές εταιριών «παλαιάς οικονομίας», χαμηλότερες για τεχνολογικούς κολοσσούς και εν γένει όσους επηρεάζονται/επιβαρύνονται από τα υψηλά επιτόκια. Σε αυτήν την «αρένα» η Ευρώπη έχει βρεθεί με την… πλάτη στον τοίχο, αφενός επειδή το «μπαζούκας» που επισείει η πρόεδρος της Κομισιόν (και οι συν αυτή) μοιάζει με… νεροπίστολο (όπως είχε αναφερθεί και στο προηγούμενο φύλλο της «DEALnews»), αφετέρου, όπως επιβεβαιώθηκε στη συνεδρίαση της ΕΚΤ, η πρόεδρός της θα υποχρεωθεί να προχωρήσει σε μείωση επιτοκίων μέσα στο πρώτο εξάμηνο (πιθανόν συνδυαστικά με μέτρια ποσοτική χαλάρωση).
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ (ΦΥΛΛΟ 6/2/2026)
