Η ελληνική αγορά πετρελαίου παρακολουθεί με προσοχή τις εξελίξεις σε χώρες που βρίσκονται συχνά στο επίκεντρο της διεθνούς ενεργειακής ατζέντας, όπως το Ιράν και η Βενεζουέλα. Ωστόσο, η πραγματική επίδραση των δύο αυτών παραγωγών στο εγχώριο σύστημα εφοδιασμού δεν είναι ισοβαρής και εξαρτάται τόσο από τεχνικά όσο και από γεωπολιτικά δεδομένα.
ΑΝΙΣΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ
Παρότι και οι δύο χώρες διαθέτουν σημαντικά αποθέματα, η σχέση τους με την ελληνική αγορά διαμορφώνεται με διαφορετικούς όρους. Η ποιότητα του αργού, η ιστορική συνεργασία με τα ελληνικά διυλιστήρια και το πλαίσιο των διεθνών κυρώσεων καθορίζουν τον βαθμό στον οποίο μπορούν να επηρεάσουν τις εγχώριες ισορροπίες.
ΒΕΝΕΖΟΥΕΛΑ
Στην περίπτωση της Βενεζουέλας, η άμεση επίδραση στην Ελλάδα είναι περιορισμένη. Τα ελληνικά διυλιστήρια δεν στηρίζονται σήμερα σε προμήθειες από τη χώρα, ενώ και στο παρελθόν οι σχετικές αγορές ήταν σποραδικές. Το βασικό εμπόδιο αφορά τα χαρακτηριστικά του βενεζουελάνικου αργού, το οποίο είναι βαρύ και με υψηλή περιεκτικότητα σε θείο. Αυτό το καθιστά δύσχρηστο ως κύρια πρώτη ύλη και επιτρέπει τη χρήση του μόνο σε μικρά ποσοστά και σε συνδυασμό με ελαφρύτερα αργά.
Επιπλέον, η μακροχρόνια πτώση της παραγωγής, αποτέλεσμα υποεπένδυσης, τεχνικών δυσκολιών και θεσμικής αστάθειας, περιορίζει τον ρόλο της Βενεζουέλας και σε διεθνές επίπεδο. Ακόμη και αν υπάρξει κάποια βελτίωση στο πολιτικό περιβάλλον, η σημερινή παραγωγική δυναμική δεν επαρκεί για να επηρεάσει ουσιαστικά τις παγκόσμιες τιμές.
ΙΡΑΝ
Αντίθετα, το Ιράν έχει ιστορικά μεγαλύτερη σημασία για την ελληνική αγορά. Πριν από την επιβολή των κυρώσεων, το ιρανικό αργό κάλυπτε σημαντικό μέρος των αναγκών των ελληνικών διυλιστηρίων. Ο συνδυασμός καλής ποιότητας, αποδοτικότητας στη διύλιση και ανταγωνιστικού κόστους, σε συνάρτηση με τη γεωγραφική εγγύτητα, το καθιστούσε ελκυστική επιλογή.
Η πιθανότητα άρσης ή χαλάρωσης των κυρώσεων επαναφέρει το Ιράν στο επίκεντρο των σεναρίων εφοδιασμού. Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να ενισχύσει τη διαφοροποίηση των πηγών, να βελτιώσει την ασφάλεια εφοδιασμού και να προσφέρει μεγαλύτερη ευελιξία στις στρατηγικές προμηθειών των ελληνικών εταιρειών.
ΤΙΜΕΣ
Σε διεθνές επίπεδο, η επιστροφή του ιρανικού πετρελαίου θα αύξανε τη διαθέσιμη προσφορά, λειτουργώντας εξισορροπητικά σε μια αγορά που παραμένει ευάλωτη σε γεωπολιτικούς κραδασμούς. Για την Ελλάδα, αυτό θα μπορούσε να μεταφραστεί σε πιο σταθερές συνθήκες και καλύτερη προβλεψιμότητα κόστους.
Συνολικά, οι εξελίξεις σε Ιράν και Βενεζουέλα επηρεάζουν την ελληνική αγορά με διαφορετική ένταση. Ενώ η Βενεζουέλα παραμένει περιφερειακός παράγοντας, το Ιράν συνεχίζει να αποτελεί δυνητικά κρίσιμο κρίκο σε μια προσπάθεια ενίσχυσης της ενεργειακής ασφάλειας και σταθερότητας, σε ένα διεθνές περιβάλλον που εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται από αβεβαιότητα.
