Η ελληνική ποτοποιία επέστρεψε σε αναπτυξιακή τροχιά το 2024, σύμφωνα με τα στοιχεία του Συνδέσμου Ελλήνων Παραγωγών Αποσταγμάτων Αλκοολούχων Ποτών, καταγράφοντας αύξηση σε παραγωγή και εξαγωγές, μετά τη μικρή υποχώρηση που είχε σημειωθεί το 2023. Ο κλάδος επιβεβαιώνει τη διαχρονική του ανθεκτικότητα, ενώ διατηρεί υψηλό βαθμό εξωστρέφειας, με θετικές εκτιμήσεις και για το 2026.
ΠΑΡΑΓΩΓΗ
Το 2024 η συνολική παραγωγή αλκοολούχων ποτών και αποσταγμάτων διαμορφώθηκε σε 21,4 εκατ. λίτρα καθαρής αλκοόλης, αυξημένη κατά 3,2% σε σύγκριση με το 2023. Η άνοδος αυτή κάλυψε τις απώλειες της προηγούμενης χρονιάς, όταν είχε καταγραφεί πτώση 2,3%.
Σε βάθος δεκαετίας (2015-2024), η παραγωγή εμφανίζει συνολική αύξηση άνω του 20%, στοιχείο που αποτυπώνει τη σταθερή ενίσχυση του κλάδου. Η ελληνική ποτοποιία αριθμεί περίπου 300 παραγωγικές μονάδες, στην πλειονότητά τους μικρές και μεσαίες, οικογενειακού χαρακτήρα, με παρουσία σε όλη τη χώρα. Σημαντικό μέρος της δραστηριότητας αφορά προϊόντα με γεωγραφική ένδειξη, τα οποία αντιστοιχούν σε ποσοστό άνω του 70% της συνολικής παραγωγής.
ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ
Η εγχώρια κατανάλωση των ελληνικών αλκοολούχων ποτών παρουσίασε το 2024 αύξηση 2%, φθάνοντας τα 7,3 εκατ. λίτρα καθαρής αλκοόλης, έναντι 7,1 εκατ. λίτρων το 2023. Σε ορίζοντα δεκαετίας, η κατανάλωση στο εσωτερικό έχει ενισχυθεί κατά περίπου 25,8%.
Ωστόσο, η αγορά εμφανίζει διακυμάνσεις. Η περίοδος της πανδημίας επέφερε σημαντική μείωση, ιδίως στην επιτόπια κατανάλωση, ενώ τα έτη 2021 και 2022 ακολούθησε ισχυρή ανάκαμψη. Το αυξημένο κόστος παραγωγής και διάθεσης, σε συνδυασμό με τις πληθωριστικές πιέσεις, επηρεάζει την αγοραστική δύναμη. Παράλληλα, καταγράφεται μετατόπιση μέρους των καταναλωτών προς μη αλκοολούχες επιλογές, τάση που συνδέεται και με αλλαγές στη συμπεριφορά νεότερων ηλικιακών ομάδων.
ΕΞΑΓΩΓΕΣ
Η εξαγωγική δραστηριότητα ενισχύθηκε το 2024 κατά 3% σε όρους όγκου, με τις εξαγωγές να φθάνουν τα 13,9 εκατ. λίτρα καθαρής αλκοόλης. Σε αξία, οι εξαγωγές ξεπέρασαν για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά τα 100 εκατ. ευρώ, διαμορφούμενες σε 114,5 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με στοιχεία της Eurostat που επεξεργάστηκε ο ΣΕΑΟΠ.
Σε βάθος δεκαετίας, οι εξαγωγές καταγράφουν αύξηση 16,6%, ενώ ο δείκτης εξωστρέφειας (εξαγωγές προς συνολική παραγωγή) διατηρήθηκε στο 65%. Περίπου το 78% των εξαγόμενων ποσοτήτων αφορά προϊόντα με γεωγραφική ένδειξη, γεγονός που ενισχύει τη διεθνή αναγνωρισιμότητα των ελληνικών αποσταγμάτων.
ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ
Οι εκτιμήσεις για το 2026 παραμένουν θετικές ως προς την παραγωγή και τις εξαγωγές. Ωστόσο, η εγχώρια αγορά εξακολουθεί να αντιμετωπίζει πιέσεις από το υψηλό ενεργειακό κόστος, τις αυξημένες λειτουργικές δαπάνες και τις ρυθμιστικές υποχρεώσεις.
Ο κλάδος θέτει ως προτεραιότητες τον εκσυγχρονισμό του θεσμικού πλαισίου, τη μείωση διοικητικών επιβαρύνσεων, την προσαρμογή του ειδικού φόρου κατανάλωσης στα ευρωπαϊκά επίπεδα και την υλοποίηση στοχευμένων προγραμμάτων προβολής. Οι εξελίξεις στο διεθνές οικονομικό περιβάλλον και οι μεταβολές στη συμπεριφορά κατανάλωσης θα αποτελέσουν καθοριστικούς παράγοντες για τη διαμόρφωση της πορείας τα επόμενα έτη.
