Σημαντικές εξελίξεις για την ελληνική ενεργειακή αγορά προέκυψαν από τη «Διατλαντική Σύνοδο για την Ασφάλεια Φυσικού Αερίου», που πραγματοποιήθηκε στην Ουάσιγκτον με στόχο την ενίσχυση της συνεργασίας ΗΠΑ και Ευρώπης στον τομέα του υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG). Από τις έξι ενεργειακές συμφωνίες που ανακοινώθηκαν, οι πέντε συνδέονται άμεσα με ελληνικά επιχειρηματικά συμφέροντα και με τον σχεδιαζόμενο Κάθετο Ενεργειακό Διάδρομο, αναδεικνύοντας τον ρόλο της Ελλάδας ως περιφερειακού κόμβου.
Η σύνοδος, που οργανώθηκε με πρωτοβουλία αμερικανικών φορέων ενεργειακής πολιτικής, είχε ως βασικό στόχο την επιτάχυνση επενδύσεων και υποδομών που θα ενισχύσουν την ασφάλεια εφοδιασμού στην Ευρώπη. Παράλληλα, επιδιώκεται η ενίσχυση των εμπορικών ροών LNG προς τη Νοτιοανατολική και Κεντρική Ευρώπη μέσω νέων διασυνδέσεων.
ΣΥΜΦΩΝΙΕΣ
Κεντρική εξέλιξη αποτέλεσε η υπογραφή μακροχρόνιων συμβολαίων προμήθειας αμερικανικού LNG από την Atlantic SEE LNG Trade, εταιρία στην οποία συμμετέχουν ελληνικοί ενεργειακοί όμιλοι. Οι συμφωνίες αφορούν τέσσερις χώρες του Κάθετου Διαδρόμου και ενισχύουν τη θέση της Ελλάδας ως βασικής πύλης εισόδου και διανομής φυσικού αερίου προς τις αγορές της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης.
Στο ίδιο πλαίσιο, συμφωνία υπέγραψε και η εταιρία METLEN για τη διασφάλιση μακροχρόνιων ροών αμερικανικού LNG στην ευρύτερη περιοχή. Οι εξελίξεις αυτές συνδέονται με τη στρατηγική ενίσχυσης της ενεργειακής διαφοροποίησης και της περιφερειακής ασφάλειας εφοδιασμού.
Η συνάντηση στην Ουάσιγκτον θεωρείται συνέχεια προηγούμενων διαβουλεύσεων που είχαν πραγματοποιηθεί στην Αθήνα, με στόχο την επιτάχυνση εμπορικών συμφωνιών και την τεχνική ωρίμανση των έργων μεταφοράς και αποθήκευσης.
ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ
Σημαντικό θέμα των συζητήσεων αποτέλεσαν οι συνεχιζόμενες ροές ρωσικού φυσικού αερίου προς την Ευρώπη μέσω εναλλακτικών διαδρομών, οι οποίες εκτιμάται ότι επηρεάζουν την εμπορική βιωσιμότητα νέων έργων LNG. Οι ροές αυτές υπολογίζονται σε περίπου 17–18 δισ. κυβικά μέτρα ετησίως και θεωρούνται παράγοντας που επιβραδύνει την ανάπτυξη νέων διαδρομών εφοδιασμού.
Η σταδιακή απεξάρτηση από το ρωσικό αέριο παραμένει κοινός στόχος για τις ΗΠΑ και ευρωπαϊκές χώρες, με τη δημιουργία νέων υποδομών να αποτελεί βασικό εργαλείο για την επίτευξή του.
ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ
Παρά τη δυναμική των συμφωνιών, παραμένουν ρυθμιστικές και τεχνικές εκκρεμότητες. Ζητήματα που σχετίζονται με τον επιμερισμό δυναμικότητας και τα τιμολόγια μεταφοράς βρίσκονται υπό επανεξέταση, καθώς θεωρείται ότι το ισχύον πλαίσιο δεν ανταποκρίνεται πλήρως στις ανάγκες της αγοράς LNG.
Για την αντιμετώπιση αυτών των θεμάτων, προγραμματίστηκαν τεχνικές συναντήσεις με τη συμμετοχή διαχειριστών συστημάτων μεταφοράς, εκπροσώπων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και αρμόδιων υπουργείων, με στόχο τη διαμόρφωση σταθερού κανονιστικού πλαισίου που θα διευκολύνει νέες επενδύσεις.
ΕΠΑΦΕΣ
Στο περιθώριο της συνόδου πραγματοποιούνται πολιτικές επαφές μεταξύ ελληνικής και αμερικανικής πλευράς, με αντικείμενο την εμβάθυνση της συνεργασίας στον ενεργειακό τομέα. Οι συζητήσεις επικεντρώνονται στην προώθηση κοινών έργων και στη διαμόρφωση συνθηκών που θα ενισχύσουν τον ρόλο της Ελλάδας στον ενεργειακό χάρτη της περιοχής.
