Το πολύ «χρήμα» του ΕΣΠΑ δεν θα διανεμηθεί στην επιχειρηματικότητα, τουλάχιστον αυτό ισχύει για τον «ορατό» ορίζοντα των πρώτων μηνών του 2026. Και αυτό διότι πάει στη στέγαση και στο «Ανακαινίζω» το ποσό που προέκυψε από τα κονδύλια που αλλάζουν χέρια με την αναθεώρηση (το πρόγραμμα θα βγει τον Μάιο και θα καλύψει με επιδοτήσεις έως 90% την ανακαίνιση κατοικιών που έχουν κατασκευαστεί έως το 1990).
Παρ’ όλα αυτά, λεφτά από την Ε.Ε. υπάρχουν και για επιδοτήσεις προς επιχειρήσεις αξίας περίπου 350 εκατ. ευρώ που θα τρέξουν από προγράμματα του ΕΣΠΑ τους επόμενους μήνες. Τα τρία πιο μεγάλα είναι τα «Σχέδια Προσαρμογής Επιχειρήσεων», το «Παράγουμε εδώ» και οι «Πτυχιούχοι επαγγελματίες», ενώ ακόμα τέσσερα πιο μικρά προγράμματα επίσης δρομολογούνται.
Τα «Σχέδια Προσαρμογής Επιχειρήσεων» αναμενόταν από το 2024 και πλέον ενεργοποιούνται με πιο υψηλό προϋπολογισμό και με σταδιακή έκδοση διακριτών προσκλήσεων, λαμβάνοντας υπόψη και την ανακατεύθυνση πόρων στις νέες προτεραιότητες (step και άμυνα). Το πρόγραμμα αφορά υφιστάμενες επιχειρήσεις για υλοποίηση σχεδίων προσαρμογής τους στις αλλαγές με κύριο χαρακτηριστικό την ενδοεπιχειρησιακή κατάρτιση του προσωπικού τους και προϋπολογισμό 50 εκατ. ευρώ.
Επιλέξιμες δαπάνες, σύμφωνα με τον υφιστάμενο σχεδιασμό, θα είναι μεταξύ άλλων η λήψη υπηρεσιών συμβούλου (διάγνωση αναγκών, συμβουλευτικές υπηρεσίες), οι δαπάνες επιμόρφωσης, κατάρτισης αλλά και το μισθολογικό κόστος νεοπροσλαμβανόμενων εργαζομένων. Μένει να φανεί τι αλλαγές μπορεί να γίνουν μετά το σκάνδαλο με τα κονδύλια κατάρτισης που χειρίζονταν η ΓΣΕΕ.
«Παράγουμε εδώ»
Πιο… παραγωγικό είναι το πρόγραμμα «Παράγουμε εδώ» για υφιστάμενες μεσαίες, μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στη μεταποίηση και σε κλάδους με σημαντική ανισορροπία μεταξύ εγχώριας προσφοράς και ζήτησης. Μοιράζει 50 εκατ. ευρώ μέχρι εξάντλησης του προϋπολογισμού.
Η δράση αποσκοπεί αφενός στην ενίσχυση της εγχώριας παραγωγικής βάσης σε καίριους τομείς και αφετέρου στην υποστήριξη και τη διεύρυνση του εξαγωγικού προσανατολισμού των ελληνικών επιχειρήσεων.
Η χρηματοδότηση φτάνει στο 50%. Οι ενδιαφερόμενοι θα πρέπει να πραγματοποιήσουν επένδυση αποκλειστικά σε μία κατηγορία περιφέρειας της ελληνικής επικράτειας και να έχουν κλείσει τουλάχιστον δύο πλήρεις διαχειριστικές χρήσεις πριν από την ημερομηνία ηλεκτρονικής υποβολής της αίτησης χρηματοδότησης. Να έχουν πάνω από έναν εργαζόμενο και να δραστηριοποιούνται σε συγκεκριμένους ΚΑΔ.
Ο ελάχιστος προϋπολογισμός κάθε επενδυτικού σχεδίου ορίζεται στα 100.000 ευρώ. Το ανώτατο όριο ενίσχυσης είναι 200.000 ευρώ. Καλύπτονται οι δαπάνες για εκσυγχρονισμό παραγωγικού εξοπλισμού, τεχνολογική αναβάθμιση και υιοθέτηση λύσεων Industry 4.0, έρευνα και αγορά τεχνογνωσίας, πιστοποιήσεις ποιότητας και τήρηση διεθνών προτύπων, branding, redesign και προβολή προϊόντων και κάλυψη μισθολογικού κόστους νέου εξειδικευμένου προσωπικού. Θα εφαρμοστεί η συγκριτική αξιολόγηση των αιτήσεων.
Νέοι πτυχιούχοι
Η «Υποστήριξη Επιχειρηματικών Πρωτοβουλιών Πτυχιούχων Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης» προκηρύσσεται κυκλικά σε κάθε ΕΣΠΑ. Αυτή τη φορά μοιράζει 70 εκατ. ευρώ σε νέους πτυχιούχους που αρχίζουν τη δική τους επαγγελματική δραστηριότητα. Το ποσό αρχίζει από 13.000 ευρώ για ατομική επιχείρηση και κλιμακώνεται σε 21.000 ευρώ σε περίπτωση σύστασης εταιρίας από δύο πτυχιούχους και σε επιπλέον 15.000 ευρώ, αν προσληφθεί ένας εργαζόμενος, με υποχρέωση διατήρησης της θέσης για έναν χρόνο.
Νέοι νοούνται και όσοι έχουν αρχίσει τη δραστηριότητά τους εντός του 2025, ενώ το πρόγραμμα αφορά πτυχιούχους μετά το 2016. Αφορά αποφοίτους ΑΕΙ αλλά τεχνικής εκπαίδευσης.
Ενα παρόμοιο πρόγραμμα δρομολογείται για ανέργους από τη ΔΥΠΑ. Το νέο «Ολοκληρωμένο πρόγραμμα ενίσχυσης της νέας επιχειρηματικότητας για ανέργους ηλικίας 18-29 ετών, με έμφαση στις γυναίκες και στην ψηφιακή και πράσινη οικονομία», συνολικού προϋπολογισμού 37 εκατ. ευρώ, δίνει οικονομική ενίσχυση 17.500 ευρώ ανά επιχείρηση σε τρεις δόσεις (η τελευταία μετά τη συμπλήρωση δώδεκα μηνών λειτουργίας της επιχείρησης και κατόπιν νέας αυτοψίας). Δικαιούχοι της δράσης είναι εγγεγραμμένοι άνεργοι στο ψηφιακό μητρώο της ΔΥΠΑ, ηλικίας 18-29 ετών, οι οποίοι βρίσκονται εκτός απασχόλησης, εκπαίδευσης και κατάρτισης.
Οι τέσσερις πιο μικρές προκηρύξεις
Εντός του 2026 έρχονται και άλλα τέσσερα πιο μικρά προγράμματα μέσα από το ΕΣΠΑ και το πρόγραμμα ανταγωνιστικότητα και είναι τα εξής:
* Ταμείο Ευρεσιτεχνιών (Patent Fund). Χρηματοδοτικό εργαλείο για την κατοχύρωση εφευρέσεων και την εμπορευματοποίησή τους μέσω της χρηματοδότησης του Minimum Viable Product. Θα τρέξει από την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα (ΕΑΤ), μοιράζοντας 41,4 εκατ ευρώ.
* Κέντρα Ικανοτήτων. Υποστήριξη ΜμΕ με δράσεις που προωθούν την καινοτομία (συνεργασία μεταξύ επιχειρήσεων και άλλων οργανισμών/φορέων του Κέντρου Ικανοτήτων, ενθάρρυνση μεταφοράς τεχνολογικών λύσεων και καινοτομιών στην παραγωγική διαδικασία, υλοποίηση καινοτόμων έργων έρευνας και ανάπτυξης υπηρεσιών/προϊόντων, από κοινού χρήση εγκαταστάσεων και εξοπλισμού, ανταλλαγή γνώσεων/εμπειρογνωμοσύνης, δημιουργία δικτύων, διάδοση πληροφοριών, κατάρτιση για απόκτηση δεξιοτήτων). Χρηματοδοτείται με 20 εκατ. ευρώ.
* Ενίσχυση ερευνητικών υποδομών. Ερευνητικοί φορείς των οποίων οι προτάσεις υποστήριξης Εθνικών Ερευνητικών Υποδομών (σε συνέχεια σχετικής πρόσκλησης εκδήλωσης ενδιαφέροντος της ΓΓΕΚ) θα εγκριθούν και θα ενταχθούν στον Εθνικό Οδικό Χάρτη για την περίοδο 2021-27. Θα χρηματοδοτηθεί με 120 εκατ ευρώ.
Ενίσχυση νεοσύστατων επιχειρήσεων από πτυχιούχους στην Περιφέρεια Θεσσαλίας. Είναι τοπικό πρόγραμμα για τη βελτίωση της πρόσβασης στην απασχόληση και μέτρα ενεργοποίησης για όλα τα άτομα που αναζητούν εργασία, συγκεκριμένα, τους νέους, ιδίως μέσω της υλοποίησης των εγγυήσεων για τη νεολαία, τους μακροχρόνια ανέργους και τις μειονεκτούσες ομάδες στην αγορά εργασίας και για τα οικονομικώς αδρανή άτομα, καθώς και μέσω της προώθησης της αυτοαπασχόλησης και της κοινωνικής οικονομίας. Οι πτυχιούχοι που ιδρύουν νέα επιχείρηση θα χρηματοδοτηθούν με 12 εκατ. ευρώ.
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ (ΦΥΛΛΟ 13/2/2026)
