Οι μεγάλες οικονομίες που ακολουθούν επεκτατικές δημοσιονομικές πολιτικές βρίσκονται ξανά στο επίκεντρο των αγορών ομολόγων, καθώς τα αυξημένα ελλείμματα και το υψηλό δημόσιο χρέος οδηγούν σε ανοδικές πιέσεις στις αποδόσεις. Η εξέλιξη αυτή δεν περιορίζεται σε εθνικό επίπεδο, αλλά επηρεάζει το σύνολο των διεθνών αγορών κρατικού χρέους, με παράλληλες επιπτώσεις στα νομίσματα και στις επενδυτικές ροές.
ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΙΕΣΕΙΣ
Οι επενδυτές εμφανίζονται ολοένα και πιο προσεκτικοί απέναντι σε χώρες με μεγάλα και επίμονα δημοσιονομικά ελλείμματα, ιδίως όταν αυτά συνοδεύονται από ήδη υψηλό χρέος. Η ευαισθησία αυτή αποτυπώνεται καθαρά στην περίπτωση της Ιαπωνίας, όπου οι αποδόσεις των κρατικών ομολόγων αυξάνονται σταθερά από το 2023, σηματοδοτώντας αλλαγή σε ένα περιβάλλον που επί χρόνια χαρακτηριζόταν από εξαιρετικά χαμηλά επιτόκια.
ΙΑΠΩΝΙΚΟ ΧΡΕΟΣ
Το δημόσιο χρέος της Ιαπωνίας κινείται εδώ και χρόνια πάνω από το 200% του ΑΕΠ και παραμένει το υψηλότερο μεταξύ των ανεπτυγμένων οικονομιών. Μετά την κρίση του 2008, η χώρα χρηματοδοτούσε το χρέος της κυρίως από εγχώριους επενδυτές, με σχεδόν μηδενικές αποδόσεις, καθώς ο πληθωρισμός ήταν χαμηλός ή αρνητικός. Η εικόνα αυτή άλλαξε μετά την ενεργειακή κρίση, όταν ο πληθωρισμός άρχισε να κινείται κοντά στο 3% την περίοδο 2023-2025.
Η στροφή σε πιο επεκτατικές πολιτικές, σε συνδυασμό με προεκλογικές εξαγγελίες που αυξάνουν τις δημοσιονομικές δαπάνες, ενίσχυσε τις ανησυχίες για τη βιωσιμότητα του χρέους. Το αποτέλεσμα ήταν οι επενδυτές να περιορίσουν την έκθεσή τους, οδηγώντας σε πτώση των τιμών των ομολόγων και άνοδο των αποδόσεων κατά περίπου δύο ποσοστιαίες μονάδες από το 2023.
ΗΠΑ ΚΑΙ TREASURIES
Παρόμοια εικόνα παρατηρείται και στις Ηνωμένες Πολιτείες. Τα αμερικανικά κρατικά ομόλογα διατηρούν υψηλές αποδόσεις, λόγω των μεγάλων δημοσιονομικών ελλειμμάτων και της ταχείας αύξησης του χρέους. Παρά τη μικρή υποχώρηση σε σχέση με πέρυσι, οι αποδόσεις παραμένουν σε ιστορικά υψηλά επίπεδα, αντανακλώντας τις ανησυχίες για τη μελλοντική πορεία των δημόσιων οικονομικών και το αυξημένο κόστος εξυπηρέτησης του χρέους.
ΣΥΝΑΛΛΑΓΜΑΤΙΚΕΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ
Οι πωλήσεις ιαπωνικών και αμερικανικών ομολόγων συνοδεύτηκαν από υποχώρηση του δολαρίου και του γιεν. Τα δύο νομίσματα, που επί δεκαετίες λειτουργούσαν ως ασφαλή καταφύγια, δέχθηκαν πιέσεις, καθώς οι επενδυτές ανησυχούν για περαιτέρω αποδυνάμωσή τους. Αντίθετα, το ελβετικό φράγκο ενισχύθηκε, επιβεβαιώνοντας τον ρόλο του ως βασικό νόμισμα ασφάλειας, στηριζόμενο σε χαμηλό πληθωρισμό και ισχυρά δημοσιονομικά μεγέθη.
ΕΥΡΩΠΗ ΚΑΙ ΕΛΛΑΔΑ
Στην Ευρώπη, ο αντίκτυπος από τις διεθνείς αναταράξεις στις αγορές ομολόγων ήταν περιορισμένος. Στην Ελλάδα, οι αποδόσεις των 10ετών κρατικών τίτλων κινήθηκαν κοντά σε εκείνες χωρών όπως η Γαλλία και η Ιταλία, γεγονός που υπογραμμίζει τη βελτιωμένη δημοσιονομική θέση της χώρας και την αυξημένη εμπιστοσύνη των αγορών. Οι εξελίξεις αυτές αναδεικνύουν πόσο καθοριστική είναι η δημοσιονομική σταθερότητα σε ένα περιβάλλον αυξημένων διεθνών πιέσεων.
