Σειρά νέων ιστορικών επιδόσεων κατέγραψε το 2025 η παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με την Ελλάδα να συγκαταλέγεται στις χώρες με τις υψηλότερες επιδόσεις. Τα στοιχεία αποτυπώνουν μια σαφή μετατόπιση του ενεργειακού μείγματος, με τις ΑΠΕ να αποκτούν πρωταγωνιστικό ρόλο στην κάλυψη της ζήτησης ρεύματος σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Σύμφωνα με την έκθεση European Electricity Review 2026 του ενεργειακού think tank Ember, για πρώτη φορά η συνδυασμένη παραγωγή αιολικής και ηλιακής ενέργειας στην ΕΕ ξεπέρασε την ηλεκτροπαραγωγή από ορυκτά καύσιμα, όπως ο άνθρακας και το φυσικό αέριο. Η εξέλιξη αυτή σημειώθηκε σε μια χρονιά κατά την οποία, παράλληλα, αυξήθηκε η χρήση φυσικού αερίου λόγω συγκυριακών παραγόντων.
ΜΕΙΓΜΑ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ
Το 2025, το μερίδιο της αιολικής ενέργειας στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ διαμορφώθηκε στο 16,9%, ενώ τα φωτοβολταϊκά έφτασαν το 13,2%. Συνολικά, αιολικά και ηλιακά κάλυψαν περίπου το 30% της παραγωγής ρεύματος, έναντι 29% που αντιστοιχούσε στα ορυκτά καύσιμα. Αν προστεθούν και τα υδροηλεκτρικά, το συνολικό ποσοστό των ΑΠΕ ανήλθε στο 48%, καταγράφοντας νέο υψηλό για την ευρωπαϊκή αγορά.
ΗΛΙΑΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ
Ιδιαίτερα έντονη ήταν η άνοδος της φωτοβολταϊκής παραγωγής, η οποία έφτασε τις 369 τεραβατώρες, αυξημένη κατά περισσότερο από 20% σε σχέση με το προηγούμενο έτος. Πρόκειται για τέταρτη συνεχόμενη χρονιά ισχυρής ανάπτυξης, με την ηλιακή ενέργεια να καλύπτει πλέον το 13% της συνολικής ηλεκτροπαραγωγής στην ΕΕ. Η αύξηση καταγράφηκε σε όλες τις χώρες-μέλη, με την ηλιακή ενέργεια να υπερβαίνει το 20% της ετήσιας παραγωγής σε πέντε χώρες, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα.
ΕΛΛΑΔΑ
Η Ελλάδα κατατάσσεται στην τρίτη θέση μεταξύ των 27 κρατών-μελών ως προς τη συμμετοχή των φωτοβολταϊκών στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, μετά την Ουγγαρία και την Κύπρο. Παράλληλα, η χώρα κατέγραψε ιστορικό χαμηλό στη χρήση άνθρακα, ο οποίος περιορίστηκε στο 5% της ηλεκτροπαραγωγής. Η εξέλιξη αυτή συνδέεται με τη σταδιακή απόσυρση λιγνιτικών μονάδων και τη διεύρυνση της εγκατεστημένης ισχύος ΑΠΕ.
ΑΝΘΡΑΚΑΣ
Σε επίπεδο ΕΕ, η συμμετοχή του άνθρακα υποχώρησε στο 9,2%, ποσοστό που αποτελεί το χαμηλότερο που έχει καταγραφεί ποτέ. Πριν από μία δεκαετία, ο άνθρακας κάλυπτε περίπου το ένα τέταρτο της ευρωπαϊκής ηλεκτροπαραγωγής. Σήμερα, 19 χώρες έχουν μηδενική ή μικρότερη του 5% εξάρτηση από τον άνθρακα, με ορισμένες να τον έχουν καταργήσει πλήρως.
ΦΥΣΙΚΟ ΑΕΡΙΟ
Αντίθετα, η παραγωγή από φυσικό αέριο αυξήθηκε κατά 8% σε ετήσια βάση, κυρίως λόγω της μειωμένης υδροηλεκτρικής παραγωγής. Η εξέλιξη αυτή οδήγησε σε αύξηση της δαπάνης για εισαγωγές φυσικού αερίου, η οποία ανήλθε στα 32 δισ. ευρώ, επηρεάζοντας και τις χονδρικές τιμές ηλεκτρικής ενέργειας σε πολλές χώρες της ΕΕ.
