Η ελληνική οικονομία μοιάζει με ένα νοικοκυριό το οποίο πανηγυρίζει επειδή «ανέβηκε ο μισθός», ενώ στο ίδιο τραπέζι κοιτάζει τους λογαριασμούς να φουσκώνουν, το κόστος να τρέχει πιο γρήγορα από την παραγωγικότητα και την ανταγωνιστικότητα να ξεθωριάζει. Κι αν τα νούμερα της ανάπτυξης δείχνουν αξιοπρεπή εικόνα, κάτω από το βερνίκι υπάρχουν τρεις ενοχλητικές ρωγμές: ο επίμονα υψηλότερος πληθωρισμός από την ευρωζώνη, η επιδείνωση των δεικτών ανταγωνιστικότητας και μια οικονομία που, παρά την όποια πρόοδο, εξακολουθεί να κουβαλά βαρύ «φορτίο» χρέους.
Αυτή είναι η «δύσκολη» ανάγνωση που προκύπτει από το τελευταίο σημείωμα της Τράπεζας της Ελλάδος (ΤτΕ) το οποίο όμως καταγράφει και μια σειρά από θετικές εξελίξεις: ανάπτυξη με επενδυτική ώθηση, βελτίωση στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών, ισχυρή πιστωτική επέκταση και ευνοϊκή πορεία στις αγορές με αναβαθμίσεις και συμπίεση αποδόσεων.
ΤΑ ΑΡΝΗΤΙΚΑ
1) Πληθωρισμός: η Ελλάδα ακριβότερη από την ευρωζώνη
Ο εναρμονισμένος πληθωρισμός παρέμεινε στο 2,9% κατά μέσο όρο το 2025, όταν στην ευρωζώνη ήταν στο 2,1%. Το «κενό» αυτό σημαίνει ότι, στο επίπεδο τιμών, η Ελλάδα κινείται συστηματικά πιο πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, με το σημείωμα της ΤτΕ να αποδίδει τη διαφορά κυρίως σε υψηλότερο πληθωρισμό υπηρεσιών. Τον Δεκέμβριο 2025 μάλιστα ο εναρμονισμένος πληθωρισμός ανέβηκε οριακά σε 2,9% από 2,8% τον Νοέμβριο, λόγω ανατιμήσεων σε επεξεργασμένα/μη επεξεργασμένα τρόφιμα και λιγότερο αρνητικής μεταβολής στα μη ενεργειακά βιομηχανικά αγαθά.
Με απλά λόγια τα εισοδήματα πιέζονται επειδή ένα κομμάτι της ανάπτυξης το τρώει η ακρίβεια.
2) Ανταγωνιστικότητα: το ευρώ ανεβαίνει, οι δείκτες χαλάνε
Το σημείωμα καταγράφει συνέχιση της ανατίμησης του ονομαστικού σταθμισμένου αποτελεσματικού συναλλαγματικού δείκτη στο 2025:Q4 και επιδείνωση του δείκτη ανταγωνιστικότητας τιμών στο ίδιο τρίμηνο λόγω της ανατίμησης του ευρώ, παρά τα ακόμη ευνοϊκά για την Ελλάδα διαφορικά τιμών.
Ακόμη πιο «καμπανάκι» είναι το μοναδιαίο κόστος εργασίας: ο δείκτης ανταγωνιστικότητας που βελτιωνόταν από το β’ εξάμηνο 2024 έως το 2025:Q1, επιδεινώθηκε στο 2025:Q2 και χειροτέρεψε περαιτέρω στο 2025:Q3.
3) Αγορά εργασίας: θετική εικόνα, αλλά με εποχικό σοκ
Η απασχόληση αυξήθηκε στο 2025:Q3, κυρίως σε κατασκευές, λιανεμπόριο, τουρισμό, επαγγελματικές υπηρεσίες, και η ανεργία μειώθηκε κατά 0,8 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το 2024:Q3. Ωστόσο, το σημείωμα καταγράφει και τη σκληρή πλευρά της εποχικότητας. Συγκεκριμένα, τον Οκτώβριο του 2025 οι καθαρές ροές εξαρτημένης απασχόλησης στον ιδιωτικό τομέα έγιναν αρνητικές κατά -120.019 θέσεις, λόγω απολύσεων σε ξενοδοχεία και εστίαση. Αυτό σημαίνει ότι το παραγωγικό μοντέλο παραμένει έντονα εξαρτημένο από κλάδους με εποχικές διακυμάνσεις.
4) Χρέος: μειώνεται, αλλά παραμένει πολύ υψηλό
Το δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ μειώθηκε σημαντικά το 2024 κατά 10,1 π.μ. σε 154,2% του ΑΕΠ. Είναι θετική κίνηση, αλλά το επίπεδο παραμένει πολύ υψηλό σε απόλυτη σύγκριση, άρα κάθε επιδείνωση σε ανάπτυξη, επιτόκια ή δημοσιονομικά μπορεί να επαναφέρει πιέσεις.
ΤΑ ΘΕΤΙΚΑ
1) ΑΕΠ: σταθερή μεγέθυνση και «γύρισμα» σε επενδυτικό μοτίβο
Η ΕΛΣΤΑΤ «κατεβάζει» την τροχιά αύξησης του ΑΕΠ το 2022–2024 κατά 0,2 π.μ. ανά έτος, αλλά δείχνει μια οικονομία που γίνεται πιο επενδυτικά κατευθυνόμενη (υψηλότερο μερίδιο επενδύσεων).
Στο 2025:Q3 το πραγματικό ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 2% ενώ στο χρονικό διάστημα μεταξύ Ιανουαρίου και Σεπτεμβρίου του 2025 η αύξηση ήταν επίσης 2%.
2) Επενδύσεις: επιτάχυνση με «κατασκευές» και εξοπλισμό
Ο ακαθάριστος σχηματισμός παγίου κεφαλαίου εκτινάχθηκε σε 12,8% στο 2025:Q3, από 1,4% στο 2024:Q3. Η ώθηση ήρθε από:
κατοικίες (25,4%),
λοιπές κατασκευές (17,9%),
μεταφορικό εξοπλισμό (28%).
Αυτό είναι ουσιαστικό «καύσιμο» για μελλοντική παραγωγική δυναμικότητα. Αρκεί, φυσικά, να μην μείνει μονοδιάστατα στην οικοδομή και στις εισαγόμενες επενδύσεις εξοπλισμού, αλλά να «κουμπώσει» με παραγωγή και εξαγωγές.
3) Εξωτερικός τομέας: καθαρές εξαγωγές με θετική συμβολή
Στο 2025:Q3 η συμβολή των καθαρών εξαγωγών ήταν 2,4 π.μ.. Παράλληλα, από τον Ιανουάριο μέχρι τον Νοέμβριο του 2025, το έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών συρρικνώθηκε σε ετήσια βάση, κυρίως λόγω βελτίωσης στο ισοζύγιο αγαθών. Για τον Νοέμβριο του 2025 η μείωση του ελλείμματος αποδίδεται κυρίως σε βελτίωση του δευτερογενούς εισοδήματος, και δευτερευόντως σε αγαθά/υπηρεσίες, με επιδείνωση όμως στο πρωτογενές εισόδημα.
4) Χρήμα και πίστη: καταθέσεις, δάνεια, πτώση επιτοκίων
Ο ρυθμός αύξησης των καταθέσεων ιδιωτικού τομέα επιταχύνθηκε το 2025, με στήριξη από την οικονομική μεγέθυνση και την επέκταση της εταιρικής πίστωσης, ενώ τα προηγούμενα χρόνια ένα τμήμα των αποταμιεύσεων νοικοκυριών μετακινήθηκε σε εναλλακτικά περιουσιακά στοιχεία λόγω χαμηλών επιτοκίων καταθέσεων.
Η τραπεζική πίστη προς επιχειρήσεις παρέμεινε ισχυρή το 2025. Ενδιαφέρον «ορόσημο»: ο ετήσιος ρυθμός μεταβολής των στεγαστικών δανείων προς νοικοκυριά έγινε θετικός τον Νοέμβριο του 2025, για πρώτη φορά από τα μέσα του 2010, καθώς καταγράφονται θετικές καθαρές ροές επί μήνες από τον Δεκέμβριο του 2024. Τα επιτόκια χορηγήσεων υποχώρησαν μέσα στο 2025 σε ευθυγράμμιση με τις μειώσεις επιτοκίων πολιτικής της ΕΚΤ, κυρίως στα εταιρικά δάνεια.
5) Αγορές: αναβαθμίσεις, συμπίεση spreads, ισχυρό Χρηματιστήριο
Το σημείωμα της ΤτΕ κάνει λόγο για θετική πορεία σε κρατικές και τραπεζικές αξιολογήσεις, με πρόσθετες αναβαθμίσεις το 2025, ως αποτέλεσμα υπεραπόδοσης σε δημοσιονομικό και πραγματικό μέτωπο.
Οι αποδόσεις των ελληνικών κρατικών ομολόγων κινήθηκαν ελαφρώς ανοδικά το 2025, αλλά λιγότερο από τα ομόλογα αναφοράς της ευρωζώνης, με αποτέλεσμα μείωση των διαφορών αποδόσεων. Επίσης, οι αποδόσεις ομολόγων τραπεζών και επιχειρήσεων υπεραπέδωσαν έναντι αντίστοιχων τίτλων επενδυτικής βαθμίδας στην ευρωζώνη, μειώνοντας το κόστος νέων εκδόσεων. Οι ελληνικές μετοχές έδωσαν ισχυρή θετική απόδοση το 2025 και τις πρώτες εβδομάδες του 2026, με στήριξη από την ανάπτυξη και τις προοπτικές.
