Ο Οργανισμός Βιομηχανικής Ιδιοκτησίας (ΟΒΙ) παρουσιάζει για το 2025 μια αναλυτική αποτύπωση της χωρικής χαρτογράφησης καινοτομίας στην Ελλάδα, βασισμένη στα δεδομένα τίτλων προστασίας βιομηχανικής ιδιοκτησίας που αντλήθηκαν από τη διεθνή βάση Espacenet του Ευρωπαϊκού Γραφείου Διπλωμάτων Ευρεσιτεχνίας.
Η εικόνα που προκύπτει καταδεικνύει ένα εθνικό οικοσύστημα καινοτομίας με σαφή δομή, θεματική εξειδίκευση και αυξανόμενη ωριμότητα, σε ευθυγράμμιση με τις διεθνείς τεχνολογικές τάσεις.
ΕΘΝΙΚΗ ΕΙΚΟΝΑ
Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΒΙ, το 2025 καταγράφηκαν συνολικά 1.107 αιτήσεις τίτλων προστασίας, αριθμός που αποτελεί νέο εθνικό ρεκόρ. Ο δείκτης αυτός λειτουργεί ως βασικός προγνωστικός παράγοντας για τη μελλοντική τεχνολογική κατεύθυνση της χώρας, καθώς αποτυπώνει τόσο τη δυναμική της ερευνητικής δραστηριότητας όσο και τη διάθεση εμπορικής αξιοποίησης των αποτελεσμάτων της.
Η ανάλυση των δεδομένων δείχνει ότι το ελληνικό τοπίο εφευρέσεων συγκλίνει με τις παγκόσμιες εξελίξεις, ιδίως σε τομείς υψηλής προστιθέμενης αξίας.
Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΟΒΙ
Ο Οργανισμός Βιομηχανικής Ιδιοκτησίας, μέσα από σταθερές συνεργασίες με επιχειρήσεις, πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα και μεμονωμένους εφευρέτες, ενισχύει την κουλτούρα προστασίας της διανοητικής ιδιοκτησίας.
Παράλληλα, μέσω ψηφιακών εργαλείων, αναβαθμισμένων υπηρεσιών και στοχευμένων παρεμβάσεων, συμβάλλει στη διαμόρφωση ενός πιο λειτουργικού πλαισίου για τη μετατροπή της γνώσης σε εμπορεύσιμη καινοτομία. Τα στοιχεία δείχνουν ότι οι συντελεστές του οικοσυστήματος αναγνωρίζουν ολοένα και περισσότερο τα οφέλη της κατοχύρωσης των αποτελεσμάτων έρευνας και ανάπτυξης.
ΧΩΡΙΚΗ ΚΑΤΑΝΟΜΗ
Η γεωγραφική ανάλυση των εφευρέσεων αναδεικνύει τέσσερις βασικούς πόλους καινοτομίας. Η Αττική και η Θεσσαλονίκη λειτουργούν ως οι δύο κύριοι μητροπολιτικοί πυλώνες, με έντονη δραστηριότητα σε τομείς όπως η υγεία, η φαρμακευτική, τα καλλυντικά, τα διαγνωστικά συστήματα, η ψηφιακή υγεία, η βιοτεχνολογία, τα λειτουργικά τρόφιμα, καθώς και οι εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης και έξυπνων συστημάτων.
Η Κρήτη αναδεικνύεται σε κόμβο προηγμένων τεχνολογιών, με ισχυρή ερευνητική βάση σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, περιβαλλοντική παρακολούθηση, Διαδίκτυο των Πραγμάτων, ψηφιακά δίδυμα και προηγμένα υλικά.
Η Πάτρα, με επίκεντρο το Πανεπιστήμιο Πατρών, λειτουργεί ως περιφερειακός κόμβος υψηλής τεχνολογίας, με εξειδίκευση σε πολυμερή, σύνθετα υλικά, χημικές διεργασίες, ενεργειακά και διαγνωστικά συστήματα.
Στη Θράκη, με επίκεντρο το Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης, καταγράφεται δραστηριότητα σε τεχνολογίες κατασκευών και αγροτικής επεξεργασίας.
Παράλληλα, μικρότερες αλλά σταθερές εστίες καινοτομίας εντοπίζονται στη Στερεά Ελλάδα και τη Θεσσαλία, κυρίως μέσω ΜμΕ και ανεξάρτητων εφευρετών, ενώ η νησιωτική Ελλάδα, πλην Κρήτης, εμφανίζει χαμηλή τεχνολογική παραγωγή.
ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΕΦΕΥΡΕΤΕΣ
Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις αποτελούν τον βασικό μηχανισμό μεταφοράς της τεχνολογίας στην αγορά. Δραστηριοποιούνται έντονα σε καλλυντικά, τρόφιμα, εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης, βιομηχανικά συστήματα και εφαρμοσμένη καινοτομία, με προοπτικές εξαγωγικής ανάπτυξης. Οι μεμονωμένοι εφευρέτες λειτουργούν ως δημιουργική δεξαμενή, προσφέροντας εξειδικευμένες λύσεις σε μηχανολογία, γεωργία και ενέργεια, συχνά σε συνεργασία με ΜμΕ ή περιφερειακά οικοσυστήματα.
ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟΙ ΠΥΛΩΝΕΣ
Η ανάλυση των διεθνών ταξινομήσεων εφευρέσεων αναδεικνύει τρεις κυρίαρχους πυλώνες. Πρώτον, υγεία, φαρμακευτική, λειτουργικά τρόφιμα και διαγνωστικά, με ισχυρή παρουσία σε θεραπευτικές συνθέσεις, βιοαισθητήρες και δερμοκαλλυντικά.
Δεύτερον, περιβάλλον, ενέργεια και βιομηχανικά συστήματα, σε πλήρη ευθυγράμμιση με την ευρωπαϊκή πράσινη μετάβαση.
Τρίτον, τεχνητή νοημοσύνη και ψηφιακές τεχνολογίες, που ενσωματώνονται σε υγεία, περιβάλλον, logistics και βιομηχανική βελτιστοποίηση, αποτυπώνοντας ένα οικοσύστημα αυξανόμενης ψηφιακής ωριμότητας.
ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΗ ΡΑΧΟΚΟΚΑΛΙΑ
Τα πανεπιστήμια και τα ερευνητικά ιδρύματα αποτελούν τον βασικό μοχλό παραγωγής γνώσης, με πρωταγωνιστική παρουσία σε δημοσιευμένα διπλώματα ευρεσιτεχνίας.
Οι συχνές συνυποβολές με επιχειρήσεις ενισχύουν τη διασύνδεση έρευνας και αγοράς, επιταχύνοντας τη μεταφορά τεχνολογίας και τη δημιουργία οικονομικής αξίας.
