Πληθωρισμός, ελλείμματα φυσικού αερίου, γεωπολιτικές ανατροπές και έντονη κινητικότητα διαμορφώνουν περιβάλλον αυξημένων επενδυτικών αποφάσεων
Η αγορά της ενέργειας και των υποδομών εξακολουθούν να βρίσκονται στην αιχμή του επενδυτικού ενδιαφέροντος και είναι ο κλάδος που ελκύει τα περισσότερα κεφάλαια
ΤΟΥ ΞΕΝΟΦΩΝΤΟΣ ΚΑΡΑΒΙΔΑ
Ενεργειακό έτος αναμένεται να χαρακτηριστεί το 2026, αφού οι εξελίξεις του κλάδου της ενέργειας όσο και των υποδομών είναι κομβικές για την αντιμετώπιση των ενεργειακών αναγκών. Γι’ αυτόν τον λόγο είναι και συνεχείς πλέον οι εξελίξεις, οι εξαγορές και οι επιχειρηματικές διεργασίες κάθε είδους στον ευρύτερο κλάδο της ενέργειας και των υποδομών.
Αυτονόητα η αγορά της ενέργειας και των υποδομών εξακολουθεί να βρίσκεται στην αιχμή του επενδυτικού ενδιαφέροντος, αφού είναι η αγορά που έχει δώσει τα περισσότερα deals την τελευταία πενταετία, ενώ ταυτόχρονα είναι και ο κλάδος που ελκύει τα περισσότερα κεφάλαια αυτή τη διετία.
Οι εξελίξεις που επέφερε η ουσιαστική αποκοπή της Ρωσίας από τα διεθνή ενεργειακά δρώμενα επέφερε κομβικές αλλαγές στην Ε.Ε. και αναμφίβολα έχει επηρεάσει τον ενεργειακό κλάδο στη χώρα μας ειδικά με τον πρόσφατο καταιγισμό ενεργειακών συμβάσεων με την Αμερική. Οι συγκεκριμένες εξελίξεις σχετίζονται ποικιλοτρόπως με το γεγονός πως το 2026 η Ε.Ε. αντιμετωπίζει κενό ζήτησης – προσφοράς ενέργειας, που αγγίζει τα 55 δισ. κυβικά μέτρα φυσικού αερίου.
Ως εκ τούτου, διαφαίνεται πως ο συγκεκριμένος κλάδος θα βρεθεί σε γενικευμένο πλαίσιο εξελίξεων εν μέσω placements, επιχειρηματικών συμπράξεων και επενδύσεων.
Επί τούτου και εν μέσω ενεργειακής κρίσης, την τελευταία τετραετία καταγράφονται ραγδαία αύξηση του πληθωρισμού, έλλειψη σε φυσικό αέριο και υψηλές τιμές ενέργειας. Το δίλημμα που προκύπτει είναι αν θα εξακολουθήσει ως στρατηγική η παροχή επιδοτήσεων, ώστε να βοηθηθούν τα νοικοκυριά και οι επιχειρήσεις, αλλά με συνέπεια επιπλέον πληθωρισμό, ή αν θα μειωθεί η κατανάλωση, με στόχο τον περιορισμό του πληθωρισμού.
Η παραδοσιακή συνταγή αντιμετώπισης ενός τέτοιου ζητήματος είναι η αύξηση της παραγωγής ενέργειας, διότι η αύξηση παραγωγής μειώνει την τιμή, μόνο που στην περίπτωση του φυσικού αερίου είναι αδύνατη. Εναλλακτική αντιμετώπιση είναι η υποκατάσταση με άλλες πηγές ενέργειας, π.χ., με Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας, που όμως είναι χρονοβόρα, καθώς η τεχνολογία αποθήκευσής τους βρίσκεται σε πρώιμο στάδιο.
Ο δυναμικός τρόπος αντιμετώπισης του ζητήματος είναι εμφανώς η μείωση της ζήτησης ενέργειας με αρωγό τον μηχανισμό του οικονομικού συστήματος. Ως γνωστόν, οι αυξήσεις τιμών μειώνουν τη ζητούμενη ποσότητα και αυτό προκαλεί μείωση της ζήτησης, οπότε και της τιμής ενέργειας. Πρακτικά, η λύση αυτή χρειάζεται χρόνο και προϋποθέτει βραχυχρόνια θυσία ευημερίας, ενώ ο χρόνος προσαρμογής δύναται να μειωθεί με πολιτικές ενίσχυσης εξοικονόμησης ενέργειας και αυτονόητα με αλλαγή καταναλωτικής συμπεριφοράς. Με λίγα λόγια, οι καταναλωτές θα πρέπει να υποκαταστήσουν τη χρήση ενέργειας εκεί που μπορούν.
Στο επιχειρηματικό γίγνεσθαι, κομβικό ρόλο εξελίξεων το 2026 αναμένεται να διαδραματίσουν οι περιβόητες «πράσινες» επενδύσεις και ειδικότερα οι επενδύσεις στις καθαρές μορφές ενέργειας, στην κυκλική οικονομία, στη βιωσιμότητα. Εξυπνες επενδύσεις που χρηματοδοτούνται ευκολότερα και με ευέλικτα χρηματοοικονομικά προϊόντα, καθώς οι τραπεζικοί οργανισμοί και ευρύτερα η διεθνής επενδυτική κοινότητα έχουν προσδιορίσει ότι σε αυτόν τον κλάδο εντοπίζεται η μελλοντική κερδοφορία τους. Με αυτήν την πρακτική, οι προτεινόμενες επενδύσεις ή χρηματοδοτήσεις που φέρουν τη σφραγίδα της πράσινης ενέργειας περιλαμβάνουν την εγγύηση της ασφάλειας εφοδιασμού, τη μείωση του κόστους και την προστασία του περιβάλλοντος μέσω της χρήσης Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και της ενεργειακής απόδοσης.
Σε αυτή τη χρηματοοικονομική διαδρομή, με τη χρήση του πράσινου ορόσημου του κλάδου, αναμένεται να διοχετευτούν εθνικά και ευρωπαϊκά κονδύλια, που αναμφίβολα αποτελούν δέλεαρ επενδυτικών κινήσεων στον ευρύτερο τομέα της ενέργειας και των υποδομών.
Επί αυτού, οι προτάσεις των εμπειρογνωμόνων της Ε.Ε. για την άμεση κάλυψη των ενεργειακών αναγκών είναι άκρως θετικές και ωθούν ανοδικά το επενδυτικό ενδιαφέρον τόσο στην ενέργεια όσο και στις υποδομές. Αυτονόητα αναμένονται το 2026 δράσεις ταχύτερης βελτίωσης της ενεργειακής απόδοσης, με αύξηση των ανακαινίσεων σπιτιών και των πωλήσεων ενεργειακά αποδοτικών συσκευών, ενεργειακή αναβάθμιση των βιομηχανικών εγκαταστάσεων. Εξυπακούεται πως απαιτούνται άμεσα μέτρα μείωσης χρόνου χορήγησης αδειών έργων ΑΠΕ, ώστε να επιτευχθεί ένα απλοποιημένο ψηφιακό σύστημα χορήγησης αδειών, σύμφωνα με τα πρότυπα των one stop shop της Δανίας και της Σουηδίας.
Στη χώρα μας, για να επιταχυνθεί η διείσδυση των ΑΠΕ έχουν συντελεστεί βελτιώσεις στο σχήμα ανταγωνιστικών διαδικασιών, ώστε να επιτευχθεί ο στόχος των 28 GW ΑΠΕ έως το 2030. Επί τούτου, δρομολογήθηκαν επενδύσεις ύψους 10 δισ. ευρώ, ενώ εκτιμάται ότι έως το 2030 η Ελλάδα θα έχει προσελκύσει επενδύσεις 50 δισ. ευρώ με αιχμή τις ΑΠΕ.
Στο πλαίσιο αυτό, επιτακτική θεωρείται η ανάγκη δημιουργίας υποδομών αποθήκευσης της επιπλέον ενέργειας που προσφέρουν οι ΑΠΕ, σε συνδυασμό με μέτρα ενίσχυσης διαφάνειας σχετικά με την κατάσταση του δικτύου σε επίπεδο διανομής.
Ευνόητα η αθρόα οικονομική στήριξη για σχετικά προγράμματα αναμένεται να ανανεωθεί και το 2026, ώστε να υπάρξει αποδοτική και ορθολογική χρήση ενεργειακών πόρων, μείωση εξάρτησης από τρίτους ενεργειακούς παρόχους και χαμηλότερο ενεργειακό κόστος των τελικών καταναλωτών, που είναι και ο βασικός στόχος της νέας χρονιάς.
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ (2 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΥ 2026)
