Το πιο εμβληματικό νέο πρόγραμμα που αναμένεται από το ΕΣΠΑ το 1ο τρίμηνο του 2026 είναι το «Παράγουμε Εδώ» για υφιστάμενες επιχειρήσεις, ενώ έρχεται και μία πολύ δημοφιλής από το παρελθόν δράση για τη δημιουργία επιχειρήσεων από νέους πτυχιούχους. Ο σχεδιασμός του ΕΣΠΑ για το επόμενο 12μηνο οριστικοποιήθηκε, αλλά ουσιαστικά σημασία έχουν όσες δράσεις βγουν έως το Πάσχα του 2026. Μετά εκτιμάται πως ο σχεδιασμός θα εμπλουτιστεί από τι; Νέες δυνατότητες που θα δώσει η αναθεώρηση του ΕΣΠΑ, που έως τότε θα έχει ολοκληρωθεί.
Ωστόσο, τώρα είναι δεδομένα μόνο όσα προγράμματα «κλείδωσαν» για το επόμενο διάστημα. Καθώς μάλιστα πολλά από αυτά θα προκηρυχθούν με διαδικασία προτεραιότητας κατάθεσης αίτησης, η έγκαιρη προετοιμασία είναι πολύ σημαντική. Οι δράσεις που έρχονται αναλυτικά και θα μοιράσουν περίπου 400 εκατ. ευρώ κονδυλίων της Ε.Ε. είναι οι εξής:
– «Παράγουμε Εδώ». Ενίσχυση της βιώσιμης ανάπτυξης και της ανταγωνιστικότητας των ΜμΕ και δημιουργία θέσεων εργασίας στις ΜμΕ, μεταξύ άλλων μέσω παραγωγικών επενδύσεων. Αφορά υφιστάμενες μεσαίες, μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στη μεταποίηση και σε κλάδους με σημαντική ανισορροπία μεταξύ εγχώριας προσφοράς και ζήτησης. Προϋπολογισμός 50 εκατ. ευρώ.
– Υποστήριξη Επιχειρηματικών Πρωτοβουλιών Πτυχιούχων Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης. Χρηματοδοτούνται νέες επιχειρήσεις από πτυχιούχους. Προϋπολογισμός 70 εκατ. ευρώ. Αναμένεται το 1o τρίμηνο 2026. Βελτίωση της πρόσβασης στην απασχόληση και μέτρα ενεργοποίησης για όλα τα άτομα που αναζητούν εργασία, συγκεκριμένα, τους νέους, ιδίως μέσω της υλοποίησης των εγγυήσεων για τη νεολαία, τους μακροχρόνια ανέργους και τις μειονεκτούσες ομάδες στην αγορά εργασίας, και για τα οικονομικώς αδρανή άτομα, καθώς και μέσω της προώθησης της αυτοαπασχόλησης και της κοινωνικής οικονομίας.
– Ενίσχυση νεοσύστατων επιχειρήσεων από πτυχιούχους στην Περιφέρεια Θεσσαλίας. Ανάλογο πρόγραμμα που χρηματοδοτεί νέες επιχειρήσεις από πτυχιούχους. Στόχος, η βελτίωση της πρόσβασης στην απασχόληση και μέτρα ενεργοποίησης για όλα τα άτομα που αναζητούν εργασία, συγκεκριμένα, τους νέους, ιδίως μέσω της υλοποίησης των εγγυήσεων για τη νεολαία, τους μακροχρόνια ανέργους και τις μειονεκτούσες ομάδες στην αγορά εργασίας, και για τα οικονομικώς αδρανή άτομα, καθώς και μέσω της προώθησης της αυτοαπασχόλησης και της κοινωνικής οικονομίας. Ο προϋπολογισμός είναι 12 εκατ. ευρώ και θα ανοίξει στην Περιφέρεια Θεσσαλίας το 1o τρίμηνο του 2026.
– «Ταμείο Ευρεσιτεχνιών (Patent Fund)». Είναι χρηματοδοτικό εργαλείο για την κατοχύρωση εφευρέσεων και την εμπορευματοποίησή τους μέσω της χρηματοδότησης του Minimum Viable Product. Αναμένεται καιρό. Θα τρέξει από την Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα (ΕΑΤ). Αφορά επιχειρήσεις στα πρώτα στάδια της ανάπτυξής τους για την κατοχύρωση εφευρέσεων με διπλώματα ευρεσιτεχνίας και τη μετατροπή τους σε εμπορικά προϊόντα ή υπηρεσίες. Εχει προϋπολογισμό 41,4 εκατ. ευρώ και αναμένεται πριν από το τέλος του έτους.
– Σχέδια Προσαρμογής Επιχειρήσεων (σταδιακή έκδοση διακριτών προσκλήσεων, λαμβάνοντας υπόψη και ανακατεύθυνση πόρων στις νέες προτεραιότητες ste και άμυνα). Προώθηση της προσαρμογής των εργαζομένων, των επιχειρήσεων και των επιχειρηματιών στην αλλαγή, της ενεργητικής και υγιούς γήρανσης, καθώς και ενός υγιούς και καλά προσαρμοσμένου περιβάλλοντος εργασίας που αντιμετωπίζει τους κινδύνους για την υγεία. Υφιστάμενες επιχειρήσεις για υλοποίηση σχεδίων προσαρμογής τους στις αλλαγές, με κύριο χαρακτηριστικό την ενδοεπιχειρησιακή κατάρτιση του προσωπικού τους. Θα μοιραστούν 50 εκατ. ευρώ και θα βγει το 2ο τρίμηνο του 2026.
– Κέντρα Ικανοτήτων. Ανάπτυξη και ενίσχυση των ικανοτήτων της έρευνας και της καινοτομίας και αξιοποίηση των προηγμένων τεχνολογιών. Υποστήριξη ΜμΕ με δράσεις που προωθούν την καινοτομία (συνεργασία μεταξύ επιχειρήσεων και άλλων οργανισμών/φορέων του Κέντρου Ικανοτήτων, ενθάρρυνση μεταφοράς τεχνολογικών λύσεων και καινοτομιών στην παραγωγική διαδικασία, υλοποίηση καινοτόμων έργων έρευνας και ανάπτυξης υπηρεσιών/προϊόντων, από κοινού χρήση εγκαταστάσεων και εξοπλισμού, ανταλλαγή γνώσεων/εμπειρογνωμοσύνης, δημιουργία δικτύων, διάδοση πληροφοριών, κατάρτιση για απόκτηση δεξιοτήτων). Ο προϋπολογισμός είναι 20 εκατ. ευρώ και αναμένεται έως το τέλος του έτους.
– Ενίσχυση ερευνητικών υποδομών. Ερευνητικοί φορείς των οποίων οι προτάσεις υποστήριξης εθνικών ερευνητικών υποδομών (σε συνέχεια σχετικής πρόσκλησης εκδήλωσης ενδιαφέροντος της ΓΓΕΚ) θα εγκριθούν και θα ενταχθούν στον Εθνικό Οδικό Χάρτη για την περίοδο 2021-27. Προϋπολογισμός 120 εκατ. ευρώ.
– Ολοκληρωμένες παρεμβάσεις για την απόκτηση και την ενίσχυση δεξιοτήτων σε τεχνικά επαγγέλματα, μέσω διαβαθμισμένης κατάρτισης και επαγγελματικής πιστοποίησης των τεχνικών ικανοτήτων. Προώθηση της προσαρμογής των εργαζομένων, των επιχειρήσεων και των επιχειρηματιών στην αλλαγή, της ενεργητικής και υγιούς γήρανσης, καθώς και ενός υγιούς και καλά προσαρμοσμένου περιβάλλοντος εργασίας που αντιμετωπίζει τους κινδύνους για την υγεία. Προϋπολογισμός 40,278 εκατ. ευρώ.
Σχεδιασμός στήριξης 25.000 ΜμΕ σε όλη τη χώρα
Μία σειρά από προγράμματα είναι επίσης στα σκαριά για να προκηρυχθούν μέσα στο 2026. Σύμφωνα με το σχεδιασμό του ΥΠΕΘΟ, προωθείται νέα δράση του Προγράμματος Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης για την ενίσχυση επενδυτικών σχεδίων για νέες αλλά και για υφιστάμενες πολύ μικρές και μικρές επιχειρήσεις σε περιοχές Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης (Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας και Δήμοι Μεγαλόπολης, Τρίπολης, Γορτυνίας και Οιχαλίας), αλλά και στοχευμένη δράση 50 εκατ. ευρώ για κλάδους με υστέρηση στο εμπορικό ισοζύγιο. Επίσης, σχεδιάζεται η χρηματοδότηση δράσης για τις επιχειρήσεις που θα επενδύσουν στην ανάπτυξη ή/και στην παραγωγή στους τομείς των ψηφιακών τεχνολογιών, της βιοτεχνολογίας και των καθαρών και αποδοτικών ως προς τη χρήση των πόρων τεχνολογιών, με προϋπολογισμό 50 εκατ. ευρώ (ευρωπαϊκή πρωτοβουλία STEP).
Στο πλαίσιο των χρηματοδοτικών σχημάτων, προωθείται η αύξηση κατά 300 εκατ. ευρώ του εγγυοδοτικού προγράμματος InvestEU για τη στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, με στόχο να κινητοποιηθούν δάνεια ύψους 3,6 δισ. ευρώ, τα οποία θα στηρίξουν τουλάχιστον 25.000 μικρομεσαίες επιχειρήσεις σε όλη τη χώρα. Επίσης, προωθείται η επέκταση της χρηματοδότησης του Ταμείου Χαρτοφυλακίου ΤΕΠΙΧ ΙΙΙ μέσω της ΕΑΤ με επιπλέον πόρους 780 εκατ. ευρώ για επιχειρηματικά δάνεια μικρομεσαίων επιχειρήσεων. Προχωρά και η θεσμοθέτηση νέων ταμείων το 2026, όπως το Ταμείο Αγροτικής Επιχειρηματικότητας (έως 170 εκατ. ευρώ), το Ταμείο Εγγυοδοσίας DeLFI Plus (έως 500 εκατ. ευρώ) και το Patent Fund (41,4 εκατ. ευρώ) για τη στήριξη της κατοχύρωσης ευρεσιτεχνιών.
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ (ΦΥΛΛΟ 28/11/2025)
