Η νέα συμφωνία Ελλάδας – ΗΠΑ ειδικά όσον αφορά την αμυντική συνεργασία (MDCA) και την ενέργεια, αλλά κυρίως την αξιοποίηση της ελληνικής ναυτιλίας σηματοδοτεί μια σημαντική αναβάθμιση της στρατηγικής σχέσης μεταξύ των δύο χωρών. Αυτή η εξέλιξη έχει πολλαπλές, έμμεσες και άμεσες, επιπτώσεις για την Ελλάδα και τους Ελληνες εφοπλιστές και των ελληνικών συμφερόντων ναυτιλιακές εταιρίες.
Η συμφωνία ενισχύει τον ρόλο της Ελλάδας ως πυλώνα σταθερότητας και βασικού στρατηγικού εταίρου των ΗΠΑ στην ανατολική Μεσόγειο και τα Βαλκάνια. Η αυξημένη αμερικανική στρατιωτική παρουσία και οι επενδύσεις σε βάσεις, όπως η Σούδα και η Αλεξανδρούπολη, λειτουργούν ως γεωπολιτική εγγύηση και παράγοντας αποτροπής, ιδιαίτερα απέναντι σε προκλήσεις στην περιοχή.
Η Ελλάδα αναβαθμίζεται σε στρατηγική σημασία, κάτι που ενισχύει τη διαπραγματευτική της θέση σε διεθνή φόρα και με άλλους συμμάχους. Η αμυντική συνεργασία και η αναβάθμιση των υποδομών σε λιμάνια όπως της Αλεξανδρούπολη και στο άμεσο μέλλον της Καβάλας, του Βόλου, αλλά και της Θεσσαλονίκης και στα ναυπηγεία αναμένεται να φέρουν αμερικανικές επενδύσεις και να δημιουργήσουν θέσεις εργασίας, ενισχύοντας την τοπική οικονομία.
Η Ελλάδα καθίσταται κομβικός σταθμός στη μεταφορά ενέργειας, κυρίως LNG, από τις ΗΠΑ προς την Ευρώπη, γεγονός που ενισχύει την ενεργειακή της ασφάλεια και τον ρόλο της στη διαφοροποίηση των ευρωπαϊκών πηγών.
Για τον ελληνικό εφοπλισμό, που ελέγχει τον μεγαλύτερο εμπορικό στόλο παγκοσμίως, οι συμφωνίες έχουν ιδιαίτερη σημασία, κυρίως μέσω του ενεργειακού και γεωπολιτικού άξονα. Η Ελλάδα και οι ΗΠΑ συνεργάζονται στενά στον τομέα της ενεργειακής κυριαρχίας. Αυτό μεταφράζεται σε άμεσες ευκαιρίες για τους Ελληνες εφοπλιστές.
Η δέσμευση των ΗΠΑ να προμηθεύσουν την Ευρώπη με υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG) αυξάνει τη ζήτηση για πλοία μεταφοράς LNG Carriers. Οι Ελληνες εφοπλιστές κατέχουν ήδη ένα σημαντικό ποσοστό του παγκόσμιου στόλου LNG carriers και βρίσκονται σε εξαιρετική θέση για να αναλάβουν το μεγαλύτερο μέρος αυτής της μεταφοράς, εξασφαλίζοντας υψηλές ναύλους και κέρδη.
Κορυφαίοι Ελληνες πλοιοκτήτες συμμετέχουν πλέον σε συναντήσεις με Αμερικανούς υπουργούς, υπογραμμίζοντας τον κομβικό ρόλο της ελληνικής ναυτιλίας στην παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια.
Η αυξημένη στρατιωτική παρουσία των ΗΠΑ στην περιοχή (Αιγαίο, Αν. Μεσόγειος) συμβάλλει στη διατήρηση της σταθερότητας και της ελευθερίας των θαλάσσιων οδών. Αυτό είναι ζωτικής σημασίας για τη ναυτιλία, καθώς οι γεωπολιτικές εντάσεις αυξάνουν το κόστος ασφάλισης και λειτουργίας των πλοίων (War Risk Insurance). Η προοπτική αμερικανικών επενδύσεων σε ελληνικά λιμάνια και ναυπηγεία δημιουργεί ευκαιρίες για τους Ελληνες εφοπλιστές, είτε για την επισκευή και συντήρηση των στόλων τους είτε για συμμετοχή σε νέα ναυπηγικά projects.
Σύγκλιση στην πράσινη τεχνολογία
Σε ένα άλλο επίπεδο παρατηρείται σύμπλευση στις θέσεις Ελλήνων εφοπλιστών και ορισμένων κύκλων των ΗΠΑ σχετικά με το χρονοδιάγραμμα και το κόστος της πράσινης μετάβασης, δηλαδή της απανθρακοποίηση της ναυτιλίας.
Η στήριξη των ΗΠΑ σε μια πιο ρεαλιστική προσέγγιση, όπως αυτή που εκφράζουν πολλοί Ελληνες πλοιοκτήτες στον Διεθνή Ναυτιλιακό Οργανισμό (ΙΜΟ), ενισχύει τη θέση τους ενάντια σε βεβιασμένα μέτρα που θα μπορούσαν να αυξήσουν υπερβολικά το λειτουργικό κόστος. Συνοπτικά, η νέα συμφωνία ενισχύει τη γεωπολιτική και την οικονομική θέση της Ελλάδας, δημιουργώντας ένα περιβάλλον αυξημένης ασφάλειας και νέων επιχειρηματικών ευκαιριών στον κομβικό τομέα της ενέργειας, κάτι που ωφελεί άμεσα τον ελληνικό εφοπλισμό.
Παγκόσμια δύναμη, με… υπογραφή από τους κορυφαίους Ελληνες πλοιοκτήτες
Οι Ελληνες εφοπλιστές που αναμένεται να ωφεληθούν άμεσα από την ενίσχυση της στρατηγικής συνεργασίας Ελλάδας – ΗΠΑ, ειδικά στον τομέα της ενέργειας, είναι πρωτίστως αυτοί που διαθέτουν μεγάλους στόλους πλοίων μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG Carriers). Η αύξηση της αμερικανικής προμήθειας LNG προς την Ευρώπη, στο πλαίσιο της ενεργειακής ασφάλειας και της απεξάρτησης από άλλες πηγές, δημιουργεί τεράστια ζήτηση για τα συγκεκριμένα πλοία, στα οποία ο ελληνόκτητος στόλος είναι παγκόσμια δύναμη.
Οι κορυφαίοι Ελληνες πλοιοκτήτες που κατέχουν μεγάλο μέρος του παγκόσμιου στόλου LNG Carriers και βρίσκονται στην πρώτη γραμμή για τη μεταφορά του αμερικανικού LNG είναι οι εξής:
Μαρία Αγγελικούση (Angelicoussis Group – Maran Gas). Ο Ομιλος Αγγελικούση διαχειρίζεται στόλο με 49 πλοία μεταφοράς LNG, χωρητικότητας 8,23 εκατ. cbm, ενώ έχει υπό κατασκευή άλλα 22 πλοία.
Πήτερ Γ. Λιβανός (GasLog), διαχειρίζεται μέσω των εταιριών Gaslog και GasLog Partners 37 πλοία μεταφοράς LNG.
Γιώργος Προκοπίου, που μέσω των εταιριών του Dynagas Partners και Dynagas διαχειρίζεται πάνω από 20 LNG carriers
Βαγγέλης Μαρινάκης (Capital Gas), διαθέτει συνολικά 32 πλοία υπό διαχείριση και υπό ναυπήγηση. Οι παραλαβές των νεότευκτων θα γίνουν τη διετία 2026-2027. Αναλυτικά διαθέτει 18 LNG, 8 LPG, 4 LCO2, 2 VLAC
Γιώργος Οικονόμου (TMS Cardiff Gas), διαθέτει 16 πλοία LNG.
Νικόλας Κ. Μαρτίνος (Thenamaris LNG), διαχειρίζεται στον στόλο με 8 πλοία μεταφοράς φυσικού αερίου.
Ανδρέας Ι. Μαρτίνος (Minerva Gas), διαθέτει έναν στόλο από πέντε πλοία μεταφοράς LNG στο νερό και ακόμα δύο υπό ναυπήγηση, τα οποία θα εντάξει στον στόλο της το 2026.
Νίκος Τσάκος (Tsakos Energy Navigation – TEN), διαθέτει δύο LNG carriers, αλλά το πλεονέκτημά του είναι ότι διαχειρίζεται ένα μεγάλο στόλο δεξαμενόπλοιων.
Πάρις Κασιδόκωστας-Λάτσης (Latsco Shipping Limited), διαθέτει δύο πλοία.
Αννα Α. Αγγελικούση (Alpha Gas), διαθέτει στόλο με 8 LNG carriers, χωρητικότητας 1,37 εκατ. cbm.
Ωφελημένη αναμένεται να είναι και η εταιρία του Τζον Χατζηπατέρα Dorian LPG, αλλά και του Χάρη Βαφειά, που διαθέτουν πλοία μεταφοράς βουτανίου.
Στόλος με περισσότερα από 165 πλοία και μέσο όρο ηλικίας μόλις 6,7 έτη
Πέραν των LNG Carriers, όλοι οι Ελληνες εφοπλιστές, είτε δραστηριοποιούνται στα δεξαμενόπλοια (oil tankers) είτε στα πλοία ξηρού φορτίου (bulk carriers), ωφελούνται έμμεσα από την αμερικανική παρουσία στην ανατολική Μεσόγειο, δεδομένου ότι συμβάλλει στη διασφάλιση της ελευθερίας και της ασφάλειας των θαλάσσιων οδών, μειώνοντας τον κίνδυνο και το κόστος λειτουργίας, κυρίως στα ασφάλιστρα.
Ο ελληνόκτητος στόλος LNG κυμαίνεται γύρω στα 165 πλοία, καθιστώντας την Ελλάδα τη δεύτερη μεγαλύτερη ιδιοκτήτρια χώρα σε στόλο LNG παγκοσμίως, με βάση την αξία του στόλου. Επισημαίνεται επίσης ότι οι Ελληνες εφοπλιστές ελέγχουν περίπου από το 23% έως το 24,5% της παγκόσμιας χωρητικότητας των LNG Carriers. Ο στόλος αυτός είναι στρατηγικής σημασίας, καθώς εξυπηρετεί τη μεταφορά LNG από τις ΗΠΑ και άλλες χώρες προς την Ευρώπη, τη Βουλγαρία, τ Ρουμανία, την Μολδαβία και τη Ουκρανία, εξασφαλίζοντας την ενεργειακή της ασφάλεια.
Οι Ελληνες εφοπλιστές συνεχίζουν να επενδύουν δυναμικά σε αυτά τα πλοία. Στοιχεία του 2024 δείχνουν ότι το orderbook (πλοία υπό παραγγελία) των Ελλήνων εφοπλιστών περιλαμβάνει έναν μεγάλο αριθμό τόσο LNG όσο και LPG πλοίων, σηματοδοτώντας τη συνεχή επέκταση και τον εκσυγχρονισμό του στόλου φυσικού αερίου. Ο στόλος των LNG και LPG Carriers συγκαταλέγεται μεταξύ των νεότερων της ελληνικής ναυτιλίας, με μέση ηλικία περίπου μόλις 6,7 έτη.
Αναλυτικότερα, τον μήνα Οκτώβριο οι Ελληνες εφοπλιστές ναυπηγούσαν 50 πλοία μεταφοράς LNG, που αντιστοιχούσαν στο 15% της παγκόσμιας χωρητικότητας, και 44 πλοία μεταφοράς LPG, που αντιπροσωπεύουν το 14% της παγκόσμιας χωρητικότητας.
Καινοτόμο εταιρικό σχήμα ενισχύει τον κομβικό ρόλο της Ελλάδας
Μία από τις επιτυχίες των τελευταίων διαπραγματεύσεων ήταν και η σύσταση της εταιρίας ATLANTIC – SEE LNG TRADE A.E., στην οποία συμμετέχουν: ο Ομιλος ΑΚΤΩΡ (μέσω της θυγατρικής του, με ποσοστό 60%) και η ΔΕΠΑ Εμπορίας (με ποσοστό 40%).
Ο Αλέξανδρος Εξάρχου είναι διευθύνων σύμβουλος της ATLANTIC – SEE LNG TRADE.
Η ATLANTIC – SEE LNG TRADE υπέγραψε μακροχρόνια συμφωνία αγοραπωλησίας (SPA) με την αμερικανική εταιρία Venture Global Inc. (μία από τις μεγαλύτερες παραγωγούς LNG στις ΗΠΑ).
Αντικείμενο της συμφωνίας είναι η προμήθεια σημαντικών ποσοτήτων αμερικανικού LNG (κατ’ ελάχιστον 0,7 δισ. κυβικά μέτρα ετησίως) για χρονικό ορίζοντα 20 ετών, με έναρξη ισχύος το 2030.
Πρόκειται για το πρώτο μακροπρόθεσμο συμβόλαιο LNG της Ελλάδας με εξαγωγέα των ΗΠΑ, το οποίο ενισχύει τον ρόλο της χώρας ως διεθνούς κόμβου για τη μεταφορά και διανομή του αμερικανικού φυσικού αερίου στην κεντρική και τη νοτιοανατολική Ευρώπη (μέσω του λεγόμενου Κάθετου Διαδρόμου Φυσικού Αερίου).
Η επένδυση, όπως αναφέρθηκε από τον Αλέξανδρο Εξάρχου, περιλαμβάνει (εκτός από την αγορά του αερίου) τη δημιουργία δικού της στόλου LNG Carriers (πλοίων μεταφοράς LNG). Σύμφωνα με πληροφορίες, η επένδυση προβλέπει στόλο τεσσάρων πλοίων LNG, με εκτιμώμενο συνολικό προϋπολογισμό που αγγίζει το 1 δισ. δολάρια.
Η κίνηση αυτή τοποθετεί την εταιρία και τον Ομιλο ΑΚΤΩΡ όχι μόνο στον τομέα της ενέργειας/εμπορίας, αλλά και στον τομέα της ναυτιλίας/μεταφοράς, ως πλήρως καθετοποιημένο σχήμα που ελέγχει την αλυσίδα από την προμήθεια έως τη διανομή.
Συνοπτικά, η συμφωνία είναι ένας καταλύτης LNG, αλλά η γενικότερη αναβάθμιση του ενεργειακού και γεωστρατηγικού ρόλου της Ελλάδας που επιφέρει δημιουργεί ένα θετικό κλίμα για όλο τον ελληνικό εφοπλισμό, συμπεριλαμβανομένων των LPG Carriers και των δεξαμενόπλοιων.
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ (ΦΥΛΛΟ 21/11/2025)
