Μείζον ζήτημα για τον θαλάσσιο τουρισμό αποτελεί η απόσταση ανάμεσα στη μεγάλη ζήτηση και στα περιορισμένα έσοδα που καταγράφει η Ελλάδα. Τα δεδομένα παρουσιάστηκαν στο συνέδριο «Reimagine Greece 2025», όπου η PwC Greece ανέλυσε την πορεία της αγοράς yachting. Σύμφωνα με την έρευνα, η χώρα βρίσκεται πολύ ψηλά σε κυκλοφορία και προσέλκυση σκαφών, με σταθερή παρουσία στις κορυφαίες θέσεις της Μεσογείου.
Η Ελλάδα κατατάσσεται τέταρτη σε αριθμό σκαφών που δραστηριοποιούνται στα χωρικά της ύδατα, ενώ στα super yachts άνω των 24 μέτρων ανεβαίνει στην τρίτη θέση, μετά την Ιταλία και τη Γαλλία/Μονακό. Επίσης, σύμφωνα με στοιχεία AIS, η χώρα βρίσκεται στη δεύτερη θέση σε κίνηση, επιβεβαιώνοντας τον ρόλο της ως διεθνούς προορισμού.
ΥΠΟΔΟΜΕΣ
Παρά τον υψηλό όγκο δραστηριότητας, οι υποδομές παραμένουν ο αδύναμος κρίκος. Σύμφωνα με την ανάλυση της PwC, η Ελλάδα υπολείπεται σημαντικά σε αναλογία σκαφών προς διαθέσιμες θέσεις ελλιμενισμού. Η έλλειψη χωρητικότητας είναι εντονότερη σε περιοχές αυξημένης ζήτησης, όπως το Ιόνιο, η Πελοπόννησος, η Αττική και τα Δωδεκάνησα.
Η πίεση στις υφιστάμενες μαρίνες καταδεικνύει την ανάγκη τόσο για νέες επενδύσεις όσο και για καλύτερη διαχείριση των υφιστάμενων λιμένων και αγκυροβολίων. Η δυσκολία εξυπηρέτησης μεγάλων σκαφών αποτελεί εμπόδιο στην περαιτέρω ανάπτυξη, ενώ παράλληλα περιορίζει τα έσοδα από υπηρεσίες.
ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗ
Το εμπορικό σκέλος της αγοράς παρουσιάζει επίσης σημαντικές αδυναμίες. Η Ελλάδα εφαρμόζει πολιτική χαμηλών τελών ελλιμενισμού, η οποία υστερεί σε σχέση με τον μέσο όρο των ανταγωνιστών, ειδικά για μεγάλα σκάφη άνω των 48 μέτρων. Επιπλέον, συνηθίζεται οριζόντια τιμολόγηση, χωρίς διαφοροποίηση ανάλογα με περιοχή, ποιότητα υποδομών ή εποχικότητα.
Στο φορολογικό πλαίσιο, παρότι ο συντελεστής ΦΠΑ είναι 13%, η πραγματική επιβάρυνση για μεγάλες μονάδες είναι χαμηλότερη. Αντίθετα, χώρες όπως η Κροατία διατηρούν υψηλότερα επίπεδα, ενώ άλλες αγορές εφαρμόζουν ΦΠΑ άνω του 20%. Το αποτέλεσμα είναι οι ανταγωνιστές να καταγράφουν πολλαπλάσια έσοδα ανά ναύλο, από δύο έως και τέσσερις φορές περισσότερα.
ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ
Για την ανατροπή της εικόνας, προτείνονται πρακτικές που έχουν υιοθετηθεί σε ώριμες αγορές. Μεταξύ αυτών, η δημιουργία οργανωμένων θαλάσσιων αγκυροβολίων, όπως εφαρμόζεται στην Ιταλία, ώστε να διευκολύνεται ο έλεγχος και η παροχή υπηρεσιών. Παράλληλα, απαιτείται χωροθέτηση και συστηματικός καθορισμός ζωνών αγκυροβολίας, ώστε να προστατεύονται περιοχές υψηλής περιβαλλοντικής και πολιτιστικής αξίας.
Η ανάπτυξη ψηφιακών πλατφορμών για κρατήσεις και η ενίσχυση του χειμερινού ελλιμενισμού αποτελούν επιπλέον κατευθύνσεις που μπορούν να ενισχύσουν τη διάρκεια της σεζόν και τα έσοδα.
ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ
Σύμφωνα με την PwC, το yachting μπορεί να συμβάλει στην ενίσχυση της περιφερειακής οικονομίας, διαχέοντας οφέλη πέρα από τους δημοφιλείς νησιωτικούς προορισμούς. Για να αξιοποιηθεί όμως πλήρως η ζήτηση, απαιτείται συνολικό πλαίσιο υποδομών, ρυθμίσεων και εμπορικής πολιτικής που θα επιτρέψει στη χώρα να αυξήσει την ανταγωνιστικότητά της και να προσελκύσει υψηλότερα έσοδα.
