Εταιρίες οι οποίες κάποτε μεσουρανούσαν στην αγορά και «σβήστηκαν» από τον «χάρτη», από τη βιομηχανία αλλαντικών, το εμπόριο ξηρών καρπών, τα κατεψυγμένα αλιεύματα, μέχρι το real estate, τα ηλεκτρικά είδη, την κλωστοϋφαντουργία κ.ά.
Του ΜΙΧΑΛΗ ΚΟΣΜΕΤΑΤΟΥ
Λάθη τα οποία αποδείχθηκαν ολέθρια, ατυχίες που δεν θα μπορούσε να προβλέψει κανείς, γεγονότα ικανά να οδηγήσουν σε μη αναστρέψιμες καταστάσεις έφεραν τα προηγούμενα χρόνια τον αφανισμό, κυριολεκτικά, ορισμένων μεγάλων ελληνικών επιχειρήσεων.
Ομίλων με πρωταγωνιστικό ρόλο στους κλάδους τους, κάποιοι leaders της αγοράς, με πολλές προοπτικές, αλλά η «μοίρα» πρόσταζε διαφορετικά. Μια κρίση πάντα επηρεάζει αρνητικά τις εξελίξεις, όμως σε αυτές τις περιπτώσεις δεν ήταν η μόνη αιτία της καταστροφής. Το οριστικό και επώδυνο τέλος μιας τέτοιας επιχειρηματικής ιστορίας αποκάλυψε η «DEALnews» σε ρεπορτάζ σχετικά με την Καπνική Α. Μιχαηλίδης Α.Ε., άλλοτε 4η μεγαλύτερη εταιρία επεξεργασίας καπνών στον κόσμο, η οποία τέθηκε σε κατάσταση «λύσης-εκκαθάρισης» τις τελευταίες ημέρες του Σεπτεμβρίου, με τις υποχρεώσεις της να ξεπερνούν τα 600 εκατ. ευρώ.
Ο «κατήφορός» της άρχισε ουσιαστικά από το 2016, όταν αποκαλύφθηκαν οι πρώτες πτυχές της υπόθεσης, με τις κατηγορίες ότι η διοίκησή της είχε παράσχει ανακριβή στοιχεία για το ύψος των αποθεμάτων της προς τις τράπεζες που τη δάνειζαν έναντι των αποθηκευμένων ποσοτήτων καπνών. Ακολούθησαν η δέσμευση των ποσοτήτων καπνού, άνω του 1 εκατ. τόνων, και το δικαστικό «σίριαλ», με αρνητική έκβαση για την ίδια.
Οι άνθρωποι του ομίλου δεν είχαν δει ούτε στον χειρότερό τους εφιάλτη αυτή την κατάληξη…
Στη «μαύρη λίστα» του ελληνικού επιχειρείν υπάρχουν και άλλες επιχειρήσεις, brands που κάποτε μεσουρανούσαν και τελικώς «σβήστηκαν» από τον χάρτη.
Επιχειρήσεις από διάφορους κλάδους: τη βιομηχανία αλλαντικών, την επεξεργασία και το εμπόριο ξηρών καρπών, τα κατεψυγμένα αλιεύματα, το real estate, τα ηλεκτρικά είδη, την κλωστοϋφαντουργία, την κατασκευή επίπλων κ.ά.
Η ΠΥΡΚΑΓΙΑ, Η ΑΠΕΡΓΙΑ, Η ΠΛΗΜΜΥΡΑ
Κάπως έτσι ολοκλήρωσε την παρουσία της στην αγορά πρόωρα, στενόχωρα και απρόβλεπτα σε μεγάλο βαθμό, και η αλλαντοβιομηχανία ΒΙ.ΚΗ. Η άλλοτε κραταιά Βιομηχανία Κρεάτων Ηπείρου, συμφερόντων της οικογένειας Παπαγιάννη, ιδρυθείσα το 1973, κηρύχθηκε επισήμως σε πτώχευση το 2019, με ημερομηνία παύσης πληρωμών την 31η Μαΐου 2018, θέτοντας τότε υπό «ομηρία» περίπου 180 εργαζομένους της και έκτοτε ενεπλάκη στη διαδικασία των πλειστηριασμών. Η διοίκηση είχε αφήσει να εννοηθεί ότι η καταστροφική πυρκαγιά του 2017 στο εργοστάσιο ζωοτροφών της θυγατρικής εταιρίας LAKY, καθώς η μη έγκαιρη καταβολή της αποζημίωσης ενέτειναν τα προβλήματα ρευστότητας και επιβάρυναν το ήδη αρνητικό, από τις συσσωρευμένες ζημιές της κρίσης, κλίμα. Η προσπάθεια εξεύρεσης στρατηγικού επενδυτή έπεσε στο κενό και το λουκέτο δεν άργησε…
Παρόμοιο τέλος γνώρισε, με άλλη αιτία, και η Cardico, των αδελφών Καρδασιλάρη.
Μια απεργία αποτέλεσε τη «χαριστική βολή» για τους επονομαζόμενους και ως «βασιλιάδες των ξηρών καρπών στην Ελλάδα». Το 2005 η εταιρία «έγραφε» έσοδα 230 εκατ. ευρώ, όμως το 2010 συρρικνώθηκαν μόλις στα 60 εκατ. ευρώ, στο 1/4, λόγω του «πολέμου τιμών» στην αμυγδαλόψυχα από χώρες όπως η Τουρκία, η Αλγερία και το Ιράν.
Την ίδια εποχή η Cardico, με αντικείμενο την επεξεργασία και την εμπορία ξηρών καρπών, είχε «κλεισμένα» συμβόλαια με υψηλές τιμές, τις οποίες έπρεπε να «ρίξει» για να παραμείνει ανταγωνιστική, με συνέπεια να εκτινάξει τις ζημίες της.
Οι απεργιακές κινητοποιήσεις των εργαζομένων στο λιμάνι του Πειραιά (2007-2009) κατά της ιδιωτικοποίησής του ΟΛΠ διήρκεσαν περισσότερο από ό,τι υπολόγιζαν όλοι, καθιστώντας επί 10μηνο από προβληματική ως αδύνατη την τροφοδοσία της αγοράς.
Στη συνέχεια ξέσπασε η κρίση και μέσα σε λίγα χρόνια κατέρρευσε μια επιχείρηση, την οποία στις «χρυσές μέρες» της λέγεται ότι ήθελε να εξαγοράσει η Coca-Cola!
Δεκέμβριο του 2012 επήλθε η πτώχευση, με τους απανωτούς πλειστηριασμούς περιουσιακών στοιχείων να συνεχίζονται ακόμη και 12 χρόνια αργότερα.
Μια πλημμύρα έβαλε «ταφόπλακα» στα όνειρα της ΕΛΥΦ, του επιχειρηματία Γιάννη Ακκά. Η Ελληνική Υφαντουργία ιδρύθηκε το 1974 (με έδρα αρχικά τη Θεσσαλονίκη και μετέπειτα την Πέλλα) και δεν άργησε να ανέβει στην κορυφή.
Μέχρι τα τέλη του 2013 κυριαρχούσε στον κλάδο της παραγωγής και της εξαγωγής denim, του υφάσματος με το οποίο δημοφιλή ξένα brands κατασκευάζουν τα μπλου τζιν.
Η οικονομική ύφεση επέφερε βαρύ πλήγμα στην εγχώρια κλωστοϋφαντουργία και η ΕΛΥΦ «φορτώθηκε» με υπέρογκα δάνεια για να μπορέσει να αντεπεξέλθει στις υποχρεώσεις της. Το 2017 αναγκάστηκε να παύσει τη λειτουργία της, αντιμέτωπη με πολλές ζημίες και την κάθετη πτώση των πωλήσεών της, απόρροια και του φθηνού ανταγωνισμού από άλλες χώρες.
Οι «μαραθώνιες» διαπραγματεύσεις με τις πιστώτριες τράπεζες για τη ρύθμιση του δανεισμού της δεν απέφεραν καρπούς, με αποτέλεσμα να επέλθει «βροχή» πλειστηριασμών για επαγγελματικά και ιδιωτικά ακίνητα, από τα επόμενα χρόνια μέχρι και φέτος.
Στην ετήσια έκθεση του 2013, η διοίκηση του ομίλου είχε μνημονεύσει την έλλειψη κεφαλαίων κίνησης που προκάλεσε η υπολειτουργία του εργοστασίου υφάσματος στην Πέλλα λόγω πλημμύρας…
Ο «ΠΟΛΕΜΟΣ» ΤΟΥ ΦΘΗΝΟΥ ΕΠΙΠΛΟΥ
Η Neoset υπήρξε μια χαρισματική βιομηχανία επίπλων, η οποία, δυστυχώς, κατέρρευσε με το πέρασμα των δεκαετιών σαν χάρτινος πύργος. Δημιούργημα του Κωνσταντίνου Αλεξανδράκη, που απασχολούσε από τα 80s και για τρεις δεκαετίες χιλιάδες εργαζομένους στο εργοστάσιό της στη Χαλκίδα και σε 60 καταστήματα σε Ελλάδα και εξωτερικό, εισήγαγε την έννοια του μοντέρνου και ταυτόχρονα οικονομικού επίπλου, αλλά πλήρωσε στη συνέχεια, ανάμεσα σε άλλα, τον σκληρό ανταγωνισμό από αλυσίδες ακόμα… φθηνότερων επίπλων, οι οποίες «άνθισαν» στην κρίση, και το 2014 κατέβασε ρολά.
Το στοιχειωμένο project που πλέον τρέχει και το άδοξο τέλος της Βωβός
Ο αείμνηστος Μπάμπης Βωβός έγραψε τη δική του ιστορία στον χώρο του εμπορικού real estate. Το όνομά του ταυτίστηκε με τους «γυάλινους πύργους» της λεωφόρου Κηφισίας και ουσιαστικά ήταν ο επιχειρηματίας ο οποίος άλλαξε από τα 80s τους κανόνες σε έναν ολόκληρο κλάδο.
Οπως είχε καταστήσει και ο ίδιος σαφές προτού φύγει από τη ζωή (το 2024), η τεχνική εταιρία του πλήρωσε ακριβά την ακύρωση της Διπλής Ανάπλασης στον Βοτανικό, που προέβλεπε, μεταξύ άλλων, την ανέγερση και την παράδοση των νέων αθλητικών εγκαταστάσεων του Παναθηναϊκού, συμπεριλαμβανομένου του νέου ποδοσφαιρικού γηπέδου της ομάδας, από το 2008, στο πλαίσιο των εορτασμών για τα 100 χρόνια από την ίδρυση του συλλόγου.
Η υπόθεση με το ημιτελές mall και την εμπλοκή με τις τράπεζες είναι λίγο πολύ γνωστή.
Η Βωβός δανείστηκε μεγάλα ποσά για τις ανάγκες ενός έργου το οποίο δεν κατάφερε ποτέ να ολοκληρώσει και από το 2012 κατέφυγε στην υλοποίηση ενός σχεδίου εξυγίανσης, προκειμένου να αποφύγει μια βίαιη πτώχευση και η αγορά ένα «κανόνι» 700 εκατ. ευρώ.
Για χρόνια ο όμιλος του Ελληνα developer φυτοζωούσε, ενώ οι ηλεκτρονικοί πλειστηριασμοί για ακίνητα της εταιρίας (ή και της οικογενείας) δεν σταμάτησαν ποτέ.
Στα μέσα Σεπτεμβρίου, για παράδειγμα, ολοκληρώθηκε αντίστοιχη διαδικασία για ομάδες θέσεων στάθμευσης στο Atrina Center, τον επιχειρηματικό πύργο-σήμα κατατεθέν της λεωφόρου Κηφισίας, στον Παράδεισο Αμαρουσίου.
Ο πλειστηριασμός επισπεύσθηκε από την Cepal Hellas Χρηματοοικονομικές Υπηρεσίες Μονοπρόσωπη ΑΕΔΑΔΠ, ως διαχειρίστρια απαιτήσεων της εταιρίας ειδικού σκοπού Galaxy IV Funding DAC, ειδικής διαδόχου της Alpha Τράπεζας Α.Ε., με οφειλέτη την Μπάμπης Βωβός Διεθνής Τεχνική Α.Ε.
Η ειρωνεία είναι ότι πλέον τρέχει η κατασκευή του «πράσινου» γηπέδου στον Βοτανικό, με καθυστέρηση 17 ετών…
Οι επενδύσεις-μπούμπερανγκ και η απορρόφηση
Οι επιχειρηματικές ιστορίες οι οποίες χαρακτηρίστηκαν από μια επιτυχημένη αρχικά πορεία η οποία όμως είχε άσχημη κατάληξη δεν είναι λίγες.
Από τα χαρακτηριστικά παραδείγματα θεωρείται η υπόθεση της Ράδιο Κορασίδη. Ιδρύθηκε το μακρινό 1947 από τον Ανδρέα Κορασίδη, αποτέλεσε για πολύ καιρό το «αντίπαλο δέος» του Κωτσόβολου στην εγχώρια αγορά λιανικής πώλησης ηλεκτρικών και ηλεκτρονικών ειδών, δίνοντας «μάχη» για την κατάληψη της πρώτης θέσης στις πωλήσεις.
Κι όμως τίποτα πλέον δεν θυμίζει τις «χρυσές» ημέρες του παρελθόντος, καθώς μέχρι και τους προηγούμενους μήνες η πτωχευμένη από το 2014 αλυσίδα φιγουράριζε στη «μαύρη λίστα» των πλειστηριασμών.
Για περιουσιακά στοιχεία όπως το εμβληματικό κτίριό της στον Πειραιά, όπου ο κόσμος δημιουργούσε κάποτε το αδιαχώρητο για να ψωνίσει συσκευές από την Κορασίδης, εκτοξεύοντας τα έσοδά της στα 241,5 εκατ. ευρώ το 2000!
Αιτία του κακού θεωρήθηκε -τι οξύμωρο- η μεγάλη και ταχύτατη ανάπτυξή της, που απαίτησε υψηλές επενδύσεις και κεφάλαια, και φόρτωσε τον όμιλο με δάνεια σε εποχές που αργότερα οι πωλήσεις έπεφταν.
Οι εξελίξεις ήταν διαφορετικές για ένα άλλο γνωστό brand:
η άλλοτε γερμανικών συμφερόντων MediaMarkt, που δημιούργησε πολλές ζημίες από το 2005, εξαγοράστηκε και απορροφήθηκε το 2023 από τον Ομιλο Olympia (ιδρυτής Πάνος Γερμανός) και τα Public, αλλά ως «σήμα» έπαψε να υφίσταται στην αγορά ηλεκτρικών – ηλεκτρονικών ειδών.
Οι ανατροπές… κορυφής στα σούπερ μάρκετ
Δύο από τις μεγαλύτερες ελληνικές αλυσίδες σούπερ μάρκετ «εξαφανίστηκαν» από τον «χάρτη» τα τελευταία 8-9 χρόνια.
Οι Μαρινόπουλος και Βερόπουλος είδαν τα δίκτυα των καταστημάτων τους να εξαγοράζονται και να ενσωματώνονται, αντίστοιχα, σε αυτά των Σκλαβενίτη και My market, σχεδόν την ίδια περίοδο.
Με αριθμό καταστημάτων ο οποίος άγγιζε τα 1.000, τίποτα δεν προϊδέαζε την αγορά για το μεγάλο «κανόνι» που ερχόταν τότε και οδήγησε τη Μαρινόπουλος στην κατάρρευση, με μέλη της γνωστής επιχειρηματικής οικογένειας να τίθενται υπό δικαστική έρευνα για περιουσιακά στοιχεία τους. Η αλυσίδα ιδρύθηκε το 1961 και απορροφήθηκε από τη Σκλαβενίτης το 2017…
Τελείως διαφορετική είναι η περίπτωση της Βερόπουλος, που μεταβίβασε την ελληνική δραστηριότητα της, έπειτα από 43 χρόνια (1973), στον Ομιλο Παντελιάδη το 2016, σε μια εποχή κατά την οποία αντιμετώπισε προβλήματα, αλλά συνεχίζει σήμερα την πορεία της στον κλάδο του οργανωμένου λιανεμπορίου τροφίμων στα Βαλκάνια, σε Σκόπια και Σερβία, με επιτυχία.
Πρόσφατα θύματα της κρίσης, η Κοντοβερός και η Βαρβαρέσος.
Μια εταιρία κατεψυγμένων αλιευμάτων και μια κλωστοϋφαντουργία. Αμφότερες πτώχευσαν το 2024 και ενεπλάκησαν σε σειρά πλειστηριασμών.
Η πρώτη, με πορεία από το 1968, λύγισε από τη συσσώρευση ζημιών και χρεών, η δεύτερη πλήρωσε με ένα επώδυνο λουκέτο τη μη εμφάνιση του στρατηγικού επενδυτή που θα την έσωζε από τα αδιέξοδα και ο κόσμος έχασε τη δουλειά του…
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ (ΦΥΛΛΟ 7/11/2025)
