Ο κλάδος ζητεί παγκόσμια συνεννόηση, προτάσσοντας πρακτικές λύσεις που θα στηρίζουν την αποδοτικότητα, δίχως να πλήττεται η βιωσιμότητά του
Ενα ιδιότυπο «ντιμπέιτ» εξελίχθηκε αυτή την εβδομάδα στη Λεμεσό της Κύπρου, στη διάρκεια του ναυτιλιακού συνεδρίου Maritime Cyprus, εν όψει των οριστικών αποφάσεων που αναμένεται να ληφθούν σχετικά με το χρονοδιάγραμμα της απανθρακοποίησης στη συνεδρίαση του ΙΜΟ στις 14 Οκτωβρίου. Οι Ελληνες εφοπλιστές που μίλησαν στο συνέδριο, παρουσία του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας Νίκου Χριστοδουλίδη και του γενικού γραμματέα του ΙΜΟ Αρσένιου Ντομίνγκεζ, για τα θέματα των περιβαλλοντικών κανονισμών ήταν καταιγιστικοί.
Με τον Γιώργο Προκοπίου ακόμα μία φορά να είναι… χείμαρρος με τα επιχειρήματά του και τον αφοπλιστικό του λόγο. Ο ιδρυτής και πρόεδρος της Dynacom Tankers Management Ltd. επισήμανε ότι αυτήν την περίοδο το μέλλον σχετικά με την ενεργειακή μετάβαση είναι οι τεχνολογίες γύρω από το Carbon Capture και όχι τα εναλλακτικά καύσιμα και τόνισε χαρακτηριστικά: «Εμείς, οι επιχειρηματίες, πράττουμε και επιλέγουμε το εφικτό και όχι το υποθετικό και επιθυμητό, δεδομένου ότι οι πλοιοκτήτες επιζητούν και κινούνται ήδη σε πιο αποδοτικές λύσεις». Στη συνέχεια ο Γιώργος Προκοπίου επικεντρώθηκε στο γεγονός ότι υπάρχουν λειτουργικά μέτρα «που ήδη εφαρμόζονται και σε συνδυασμό ότι τα νέα γενιάς πλοία εκπέμπουν 35% λιγότερους αέριους ρύπους συγκριτικά με αυτά της παλαιότερης γενιάς πλοία, είναι η απάντηση σε αυτό το ζήτημα και, αν προσθέσουμε τα παραπάνω μέτρα, μπορούμε να πετύχουμε περίπου 50% λιγότερους αέριους ρύπους, δίχως να στραφούμε στα εναλλακτικά καύσιμα».
Ο Γιώργος Προκοπίου ανέφερε, επίσης, ότι ο ναυτιλιακός οικογενειακός όμιλος ναυπηγεί συνολικά 103 πλοία και δήλωσε υπερήφανος που υλοποιεί τον εκσυγχρονισμό του στόλου του στην κατεύθυνση της απανθρακοποίησης με ρεαλιστικό τρόπο. Μάλιστα, προέβλεψε για τη γενική συνέλευση του ΙΜΟ, που θα γίνει την επόμενη εβδομάδα, ότι η πλειοψηφία των μελών του δεν θα εγκρίνουν τον νέο κανονισμό του Net Zero Framework. Ωστόσο, εξέφρασε την άποψη ότι στην περίπτωση που ψηφιστεί ο νέος κανονισμός σύμφωνα με την πρόταση, τότε «θα την πληρώσει ο καταναλωτής». Τον Γιώργο Προκοπίου συμπλήρωσε ο Θανάσης Μαρτίνος, ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Eastern Mediterranean Maritime Limited, ο οποίος επικεντρώθηκε στις ευρωπαϊκές νομοθεσίες, τονίζοντας ότι είναι άστοχο και μεγάλη αδικία τα ποντοπόρα πλοία που κάνουν μεταφορές στην Ευρώπη και προσεγγίζουν για ελάχιστες ημέρες τα λιμάνια της Ευρωπαϊκής Ενωσης να καλούνται να πληρώσουν υπέρογκα ποσά. Και πρόσθεσε: «Με τα μέτρα που προωθούνται στον ΙΜΟ για να εγκριθούν, τελικά ζημιωμένος θα είναι ο Ευρωπαίος καταναλωτής, που θα κληθεί να πληρώσει το συνολικό κόστος».
Αναφερόμενος στην Κίνα, τόνισε ότι είναι ήδη το μεγαλύτερο ναυπηγικό κέντρο με υψηλή ποιότητα στις κατασκευές, εφάμιλλο των ναυπηγείων της Νότιας Κορέας και της Ιαπωνίας.
Εξέφρασε, επίσης, την άποψη ότι η Ινδία, λόγω χαμηλού εργατικού κόστους και υψηλής τεχνολογίας, θα κατορθώσει στο μέλλον να διαδραματίσει εξίσου σημαντικό ρόλο. Κληθείς να σχολιάσει την επιβολή λιμενικών τελών για τα κινεζικά πλοία, ο Θανάσης Μαρτίνος τόνισε ότι είναι λάθος και ενδεχομένως η επόμενη διοίκηση των ΗΠΑ να τα καταργήσει ή να τα αλλάξει και ανάφερε ένα παράδειγμα: «Ενα τάνκερ 100.000 τόνων που ξεκινά από τον Αραβικό Κόλπο και φτάνει στην Ευρώπη ταξιδεύει 90 ημέρες συνολικά. Από αυτές, μόνο 10 διανύονται σε ευρωπαϊκά ύδατα. Παρ’ όλα αυτά, το πλοίο επιβαρύνεται με φόρους για το σύνολο του ταξιδιού. Το ίδιο συμβαίνει και με πλοία που ταξιδεύουν προς την Αφρική, την Ασία ή την Αμερική, πληρώνουμε για εκπομπές που δεν πραγματοποιούνται στην Ευρώπη».
Ο Ιωάννης Κούστας, της Danaos της Danaos Corporation, τόνισε με έμφαση ότι «δεν μπορούμε να έχουμε πολιτικές για τη ναυτιλία χωρίς να ακούγονται και να ενσωματώνονται οι προτάσεις του ναυτιλιακού κλάδου» και πρόσθεσε: «Συγκεντρώνονται τεράστια κεφάλαια από την επιβολή του περιβαλλοντικού τέλους και δεν γνωρίζουμε πού θα διοχετευθούν τα κεφάλαια αυτά και πόσα θα επιστραφούν στη ναυτιλία για τον εκσυγχρονισμό του στόλου των εταιριών». Αναφερόμενος στα πλοία που ναυπηγεί η εταιρία του, ο Γιάννης Κούστας τόνισε ότι επιλέχθηκε η μεθανόλη και είπε με νόημα: «Η ναυτιλιακή κοινότητα θα πρέπει να παρακολουθεί τι πλοία ναυπηγεί η Κίνα και τι έργα παραγωγής ενέργειας κατασκευάζει. Μόνο η Κίνα κλιμακώνει την παραγωγή πράσινων καυσίμων και η Cosco επενδύει σε μηχανές διπλού καυσίμου κατανάλωσης και μεθανόλης και όχι σε LNG» και πρόσθεσε πως το ευρωπαϊκού ETS διαμορφώνεται χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η γνώμη των ειδικών του κλάδου και τόνισε χαρακτηριστικά: «Είναι σαν να λες σε έναν γιατρό πώς να κάνει μεταμόσχευση καρδιάς».
H Σεμίραμις Παληού, CEO της Diana Shipping, επισήμανε ότι η απανθρακοποίηση είναι μια πανάκριβη διαδικασία και τόνισε ότι θα πρέπει να αξιοποιηθούν για την πράσινη μετάβαση τα κεφάλαια που θα συγκεντρωθούν από τους περιβαλλοντικούς κανονισμούς, δεδομένου ότι απαιτούνται τεράστια ποσά για τον εκσυγχρονισμό του στόλου και για υποδομές στα λιμάνια και κατέληξε λέγοντας: «Η έλλειψη σαφήνειας για το μέλλον προκαλεί αβεβαιότητα». Υπογράμμισε, επίσης, ότι στόχος των σχεδίων απανθρακοποίησης είναι να μειώσουν τη διαφορά τιμής μεταξύ των ορυκτών και των καθαρών καυσίμων, αλλά παραμένει αδιευκρίνιστο πώς θα γίνει αυτό στην πράξη. Η ίδια έθεσε σειρά κρίσιμων ερωτημάτων:
«Ποιος θα διαχειρίζεται τα έσοδα από τους φόρους; Πώς θα επιστρέφουν στη ναυτιλία; Θα χρησιμοποιούνται πραγματικά για επενδύσεις; Η απουσία απαντήσεων προκαλεί ανησυχία, ιδίως όταν εξετάζεται το ενδεχόμενο τα έσοδα να χαθούν στη γραφειοκρατία ή να καταλήξουν εκτός κλάδου». Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στο παγκόσμιο ανταγωνιστικό πεδίο: «Μια παγκόσμια ρύθμιση για την απανθρακοποίηση είναι απαραίτητη. Οι περιφερειακές ρυθμίσεις θα είναι καταστροφικές, προκαλώντας ασύμμετρα βάρη στους πλοιοκτήτες και υπονομεύοντας την ισότιμη λειτουργία της αγοράς».
Η αντιπρόεδρος της BIMCO, Ιωάννα Προκοπίου, μιλώντας σε άλλο πάνελ, τόνισε ότι παρουσιάζεται μια μεγάλη ευκαιρία για «να κάνουμε ουσιαστικά βήματα για τη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματός μας, με πολιτική βούληση και σωστή δημόσια αντίληψη» και πρόσθεσε: «Ο,τι είναι να κάνουμε, πρέπει να το κάνουμε σωστά, με ισορροπημένες ρυθμίσεις, που θα ενισχύουν και όχι θα πλήττουν τη βιωσιμότητα του ναυτιλιακού τομέα».
Ενότητα απέναντι στις περιβαλλοντικές προκλήσεις από τον Αρσένιο Ντομίνγκεζ
O Αρσένιο Ντομίνγκεζ, γενικός γραμματέας του ΙΜΟ, τόνισε ότι η επιδίωξη είναι για μια δίκαιη μετάβαση της ναυτιλίας και και πρόσθεσε: «Αυτό μπορούμε να το πετύχουμε μόνο αν ενωθούμε με τον ΙΜΟ». Υποστήριξε, δε, ότι ο οργανισμός δεν επικεντρώνεται μόνο στην περιβαλλοντική – πράσινη ατζέντα, «η οποία συνήθως βρίσκεται στα πρωτοσέλιδα», αλλά εστιάζει και στην ασφάλεια, ως έναν από τους βασικούς πυλώνες της ναυτιλίας. Μεταξύ άλλων υπογράμμισε πως γνωρίζει τις ανησυχίες για τη συνάντηση της ερχόμενης εβδομάδας (στην Επιτροπή Προστασίας Θαλάσσιου Περιβάλλοντος), υποδεικνύοντας ότι υπάρχουν πολλές θέσεις οι οποίες, για τον ίδιο, είναι όλες σημαντικές, «γιατί βελτιωνόμαστε με το να ακούμε, να μοιραζόμαστε (απόψεις) και να προσαρμοζόμαστε».
Ο Αρσένιο Ντομίνγκεζ είπε ακόμα ότι η παγκόσμια ναυτιλία αναμένεται να αναπτυχθεί κατά 2% τα επόμενα πέντε χρόνια, αλλά υπάρχουν προκλήσεις που πρέπει να αντιμετωπιστούν από κοινού για το καλό της βιομηχανίας.
Επίσης, ο Αρσένιο Ντομίνγκεζ επισήμανε πως όλοι λένε και υπενθυμίζουν πως η ναυτιλία είναι ανθεκτική στις προκλήσεις, όπως η πανδημία και οι γεωπολιτικές αναταραχές, «αλλά θέλουμε να σας ενθαρρύνουμε να είστε ανθεκτικοί και όσον αφορά τη διαμόρφωση των κανονισμών του ΙΜΟ».
Στρατηγικός πυλώνας της ευρωπαϊκής, θαλάσσιας οικονομίας η Κύπρος
Στις βασικές προτεραιότητες της Κυπριακής Προεδρίας του συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ενωσης (Ε.Ε.), που είναι η διασφάλιση της ανταγωνιστικότητας της ευρωπαϊκής ναυτιλίας, μίλησε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Χριστοδουλίδης, στο συνέδριο που έγινε στη Λεμεσό, που διοργάνωσε η Κυπριακή Δημοκρατία. Αναφερόμενος στην κυπριακή ναυτιλία, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε ότι οι αριθμοί μιλούν από μόνοι τους, τονίζοντας ότι η Κύπρος διαθέτει έναν από τους μεγαλύτερους στόλους παγκοσμίως και δραστηριοποιείται σε όλους τους τομείς που σχετίζονται με τη ναυτιλία, υπογραμμίζοντας πως «τα τελευταία δύο χρόνια η κυπριακή ναυτιλία έχει σημειώσει εντυπωσιακή ανάπτυξη», με το κυπριακό νηολόγιο να αυξάνεται κατά 20%, το μεγαλύτερο εδώ και 20 χρόνια, με τις εταιρίες που δραστηριοποιούνται στον τομέα με έδρα την Κύπρο να αυξάνονται κατά 15%, ενώ η συμβολή του τομέα πλοιοδιαχείρισης στο ΑΕΠ της χώρας έχει αυξηθεί κατά 27%.
Πρόσθεσε ότι η κυβέρνηση προχωρεί στην ψηφιοποίηση των υπηρεσιών που προσφέρει το υφυπουργείο Ναυτιλίας, ανακοινώνοντας ότι την επόμενη βδομάδα θα τεθούν σε λειτουργία κάποιες από αυτές.
Αναφέρθηκε, επίσης, στις μεγάλες προοπτικές του τομέα της κρουαζιέρας και στην Εθνική Στρατηγική για την Κρουαζιέρα, που ενέκρινε το υπουργικό συμβούλιο τον περασμένο Οκτώβριο, σημειώνοντας ότι σύντομα θα ετοιμαστεί σχετικό σχέδιο δράσης. «Στόχος μας», πρόσθεσε, «είναι να προωθήσουμε το αποτύπωμα της Κύπρου ως ενός ελκυστικού και ανταγωνιστικού προορισμού για κρουαζιέρες».
Αναφερόμενος στην επικείμενη Κυπριακή Προεδρία του συμβουλίου της Ε.Ε., ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας είπε ότι αποτελεί μια εθνική αποστολή, προσθέτοντας ότι θα αναληφθεί με πραγματισμό, αλλά και φιλοδοξία.
Η υφυπουργός Ναυτιλίας της Κύπρου, Μαρίνα Χατζημανώλη, από την πλευρά της αναφέρθηκε στην υπουργική διάσκεψη για τη ναυτιλία και τις θαλάσσιες μεταφορές, η οποία θα πραγματοποιηθεί στην Κύπρο τον Απρίλιο του 2026, κατά την οποία θα υιοθετηθεί Ευρωπαϊκή Διακήρυξη για τη Ναυτιλία, με στόχο τη δημιουργία ενός δίκαιου, βιώσιμου και ελκυστικού ναυτιλιακού πλαισίου στην Ευρωπαϊκή Ενωση. Αναφερόμενη στους στόχους του Maritime Cyprus, επισήμανε ότι αυτή η συνάντηση είναι κάτι περισσότερο από μια εκδήλωση, είναι ένας εορτασμός του πνεύματος, της ανθεκτικότητας και της διαρκούς αριστείας της ναυτιλίας και πρόσθεσε: «Και πρέπει να παραδεχτούμε ότι η καρδιά της διεθνούς ναυτιλίας χτυπά δυνατά στην Κύπρο».
Στη συνέχεια, η Μαρίνα Χατζημανώλη τόνισε: «Από τις αρχές της δεκαετίας του 1960 η Κύπρος έχει καλλιεργήσει τη ναυτιλιακή της ταυτότητα, δημιουργώντας μια μακρά και περήφανη ναυτιλιακή παράδοση. Από τις πρώτες μας μέρες ως στρατηγικός κόμβος στη Μεσόγειο, μέχρι να γίνουμε παγκόσμιος ηγέτης στη διαχείριση πλοίων και ένα περήφανο κυρίαρχο κράτος σημαίας με περισσότερα από εξήντα χρόνια παράδοσης και εμπειρίας, κατατασσόμενοι μεταξύ των κορυφαίων, το ταξίδι μας αντανακλά φιλοδοξία, συνεργασία και δέσμευση στην αριστεία.
Η Αμμόχωστος ήταν το πρώτο λιμάνι νηολόγησης. Μια δεκαετία αργότερα μετά την τουρκική εισβολή, το 1974, η Λεμεσός έγινε το νέο λιμάνι νηολόγησης, σηματοδοτώντας την αρχή ενός νέου κεφαλαίου στην κυπριακή ναυτιλία.
Η ιστορία επιτυχίας της κυπριακής ναυτιλίας βασίζεται στη στενή συνεργασία μεταξύ του δημόσιου και του ιδιωτικού τομέα, οι οποίοι συνεργάζονται για την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και της ποιότητας. Οι συνεργασίες με την Ενωση Εφοπλιστών Κύπρου και το Κυπριακό Ναυτιλιακό Επιμελητήριο, μαζί με μια ισχυρή βιομηχανία, αποτελούν παράδειγμα αυτής της παραγωγικής συνεργασίας, αποδεικνύοντας ότι η συλλογική προσπάθεια και ο αμοιβαίος σεβασμός αποτελούν τους ακρογωνιαίους λίθους της διαρκούς επιτυχίας.
Η κυπριακή ναυτιλία δεν αφορά μόνο τους στόλους ή τα πλοία, η κυπριακή ναυτιλία αφορά τους ανθρώπους. Το πιο πολύτιμο και ισχυρότερο συστατικό της κυπριακής ναυτιλίας. Το ταλαντούχο, αφοσιωμένο και επαγγελματικό εργατικό δυναμικό μας, που καθορίζει τη δύναμη του κλάδου μας. Τους πρωταγωνιστές και τους πρεσβευτές μας.
Σε αυτό το ταξίδι δεν ξεχνάμε ποτέ να θυμόμαστε και να τιμούμε όλους εκείνους τους ανθρώπους που άνοιξαν τον δρόμο και συνέβαλαν με οποιονδήποτε τρόπο στην ανάπτυξη της κυπριακής ναυτιλίας. Δεν επαναπαυόμαστε στην ιστορία. Χτίζουμε ένα μέλλον».
Ο πρόεδρος της Κυπριακής Ενωσης Πλοιοκτητών, Ανδρέας Χατζηγιάννης, και πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Cyprus Sea Lines, εξέφρασε την απαισιόδοξη άποψη ότι «ο κανονισμός του ΙΜΟ για την απανθρακοποίηση τελικά θα εγκριθεί, αλλά θα υπάρξουν δύο μεγάλοι χαμένοι: Η Ευρωπαϊκή Ενωση και οι καταναλωτές. Ωστόσο, νικητής στο τέλος θα είναι η οικονομία της Κίνας». Επίσης τόνισε ότι «όσο η Ευρώπη παραμένει διχασμένη, η Κίνα θα επεκτείνει την κυριαρχία της ακόμα περισσότερο». Στάθηκε επικριτικά στο ευρωπαϊκό σύστημα εμπορίας ρύπων (ETS), υποστηρίζοντας πως αυτό το σύστημα μόνο αυξάνει το κόστος, χωρίς να προσφέρει πραγματική περιβαλλοντική πρόοδο. Αντιθέτως, πρόσθεσε, η ναυτιλία έχει εδώ και δεκαετίες επενδύσει στην αποδοτικότητα, καθώς λειτουργεί υπό συνθήκες τέλειου ανταγωνισμού, όπου η εξοικονόμηση καυσίμου είναι αναγκαία για την επιβίωση.
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ (ΦΥΛΛΟ 10/10/2025)
