Οι αγορές αντέδρασαν στα στοιχεία των νέων θέσεων εργασίας (εκτός αγροτικού τομέα), πουλώντας το δολάριο έναντι των περισσότερων κύριων νομισμάτων, ενώ παράλληλα έσπευσαν να προεξοφλήσουν την επανέναρξη του κύκλου μειώσεων επιτοκίων από τη Fed.
Του Ανδρέα Πλακωτάκη*
Πλέον, μετά τις δηλώσεις του Πάουελ στη διάσκεψη του Τζάκσον Χολ, θεωρούμε ότι η μείωση είναι σχεδόν σίγουρη. Εν τω μεταξύ, οι φόβοι για την ανεξαρτησία της Fed επανήλθαν στο προσκήνιο, ιδιαίτερα μετά την «απόλυση» της διοικήτριας Λίζα Κουκ από τον Τραμπ, μια κίνηση που θεωρείται νομικά αμφίβολη.
Στην Ευρώπη η αισιοδοξία για ένα πιθανό τέλος στη σύγκρουση στην Ουκρανία εξαφανίστηκε μετά τις συνομιλίες της Αλάσκα μεταξύ Τραμπ και Πούτιν, οι οποίες δεν κατάφεραν να προσφέρουν μια σαφή πορεία προς την ειρήνη. Υπάρχει μια αίσθηση deja vu στη Γαλλία, η οποία βρίσκεται στα πρόθυρα ακόμα μιας πολιτικής κρίσης λόγω της αδυναμίας της κυβέρνησης να πραγματοποιήσει περικοπές δαπανών, με τον πρωθυπουργό Μπαϊρού να είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα χάσει την ψήφο εμπιστοσύνης στις 8 Σεπτεμβρίου. Ωστόσο, οι επενδυτές συνεχίζουν να βλέπουν με ευνοϊκό μάτι το ευρώ, κυρίως λόγω των ενδείξεων βελτίωσης των οικονομικών στοιχείων, ειδικά των PMI, και των αυξανόμενων προσδοκιών ότι η ΕΚΤ έχει ήδη ολοκληρώσει τον κύκλο χαλάρωσης.
Κατά την άποψή μας δύο βασικοί παράγοντες κυριαρχούν πλέον σε μεγάλο βαθμό στις χρηματοπιστωτικές αγορές: α) οι προσδοκίες των επενδυτών για τον χρόνο και τον ρυθμό των μειώσεων των επιτοκίων στις ΗΠΑ και β) οι αυξανόμενοι φόβοι ότι η ανεξαρτησία της Fed υπονομεύεται από τον Λευκό Οίκο.
Ο Πάουελ «ρίχνει βόμβα» στο Τζάκσον Χολ
Ο πρόεδρος της Fed, Τζερόμ Πάουελ, ανέφερε δύο πολύ κρίσιμα σημεία κατά την ομιλία του:
Πρώτον, φάνηκε πιο ανήσυχος για την κατάσταση της αγοράς εργασίας απ’ ό,τι ίσως περίμεναν οι επενδυτές, υποδεικνύοντας ότι η επιβράδυνση ήταν τόσο πρόβλημα ζήτησης όσο και προσφοράς.
Επίσης, υποβάθμισε τον πληθωριστικό κίνδυνο του αμερικανικού προστατευτισμού, λέγοντας ότι η Fed θεωρεί τον αντίκτυπο των δασμών ως απλώς προσωρινό.
Ολα αυτά σημαίνουν ότι θεωρούμε πλέον μια μείωση επιτοκίου από τη Fed ως κάτι σχεδόν σίγουρο για τη συνεδρίαση της 17ης Σεπτεμβρίου. Αν όντως η Fed προχωρήσει σε μείωση επιτοκίων, τότε η προσοχή θα επικεντρωθεί σε μεγάλο βαθμό στις επικαιροποιημένες προβλέψεις.
Πιστεύουμε ότι είναι πιθανή μία αναθεώρηση προς τα κάτω της ανάπτυξης για το 2025 (από 1,4% που είχε προβλεφθεί τον Ιούνιο), ενώ μπορεί επίσης να δούμε μια μέτρια αύξηση της ανεργίας. Οι προβλέψεις για τον πληθωρισμό θα μπορούσαν να αυξηθούν για φέτος, αλλά αναμένουμε και πάλι από τον Πάουελ να τονίσει ότι ο αντίκτυπος των δασμών στις τιμές δεν θα είναι μόνιμος.
Οπως συνήθως, η πρωταρχική μας προσοχή αυτόν τον μήνα θα είναι στο «dot plot» των προβλέψεων για τα επιτόκια. Τον Ιούνιο, η διάμεση πρόβλεψη έδειχνε δύο μειώσεις το 2025 και μόνο μία το 2026. Για το επόμενο έτος βλέπουμε μια αναθεώρηση προς τα κάτω, που θα μετακινήσει τη διάμεση πρόβλεψη για να δείξει τουλάχιστον δύο περαιτέρω μειώσεις το 2026.
Στο στόχαστρο η Ομοσπονδιακή Τράπεζα
Η απόφαση του προέδρου να «απολύσει» τη διοικήτρια Κουκ, στηριζόμενος σε αβάσιμους ισχυρισμούς, έχει εντείνει αυτές τις ανησυχίες, καθώς αυτό σηματοδοτεί μία από τις πιο άμεσες επιθέσεις στην ανεξαρτησία της Fed εδώ και πολλές δεκαετίες.
Ο αντίκτυπος του τελευταίου επεισοδίου στο δολάριο ήταν μέχρι στιγμής αρκετά περιορισμένος για δύο λόγους:
Η Κουκ αμφισβητεί την απόφαση, κάτι που μπορεί να οδηγήσει σε μια μακρά και περίπλοκη νομική διαμάχη στα δικαστήρια.
Η απομάκρυνση ενός μόνο αξιωματούχου της FOMC δεν θα αλλάξει απαραίτητα την πορεία των επιτοκίων στις ΗΠΑ.
Ωστόσο, οι αγορές πιστεύουν ότι κάτι αρκετά «ανησυχητικό» συμβαίνει όσον αφορά την επιρροή του Τραμπ στη νομισματική πολιτική, καθώς η στροφή του Πάουελ σε μια πιο «χαλαρή» στάση προβληματίζει, δεδομένου ότι οι πληθωριστικές επιπτώσεις των δασμών δεν έχουν γίνει ακόμη πλήρως αισθητές. Η ρητή άποψη του Τραμπ ότι ο πρόεδρος θα πρέπει να έχει άμεσο λόγο στην πορεία των επιτοκίων είναι επίσης ανησυχητική.
Προς το παρόν, η πτώση που έχουμε δει στο δολάριο, ως άμεση απάντηση στις ανησυχίες για την ανεξαρτησία της Fed, ήταν σχετικά μικρή και φαίνεται ότι οι αγορές απέχουν πολύ από το να προεξοφλήσουν πλήρως το χειρότερο σενάριο. Αυτοί οι φόβοι είναι πιθανό να γίνουν πιο έντονοι τις επόμενες εβδομάδες, καθώς το σίριαλ γύρω από την απόλυση της Λίζα Κουκ συνεχίζεται, ενώ το ρολόι μετρά αντίστροφα για το τέλος της θητείας του Πάουελ τον Μάιο.
Η υπονόμευση της αυτονομίας της Fed θα μπορούσε να προσθέσει έναν επιπλέον κίνδυνο, τόσο στο δολάριο όσο και στα κρατικά ομόλογα. Η πτώση που έχουμε δει στα μακροπρόθεσμα ομόλογα στις ΗΠΑ (και παγκοσμίως) απαιτεί ιδιαίτερα στενή παρακολούθηση αυτόν τον μήνα. Τυχόν ενδείξεις ότι η πολιτική πίεση αναγκάζει τη Fed σε υπερβολικά χαλαρή πολιτική θα σηματοδοτούσε ουσιαστικά στις αγορές ότι οι αξιωματούχοι είναι πρόθυμοι να αφήσουν τον πληθωρισμό να «τρέξει» υψηλότερα για να στηρίξουν την ανάπτυξη. Αυτό θα είχε ως αποτέλεσμα να ενισχύσει τόσο τις προσδοκίες για τον πληθωρισμό όσο και να διατηρήσει τις αποδόσεις υψηλότερα για μεγαλύτερο χρονικό διάστημα.
*Country Manager στην εταιρία διεθνών πληρωμών Ebury
ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ (ΦΥΛΛΟ 5/9/2025)
